LPG સંકટ ટળ્યું: ઈરાન-અમેરિકા તણાવ વચ્ચે ૨૦,૦૦૦ ટન ગેસ લઈને જહાજ ગુજરાતના કંડલા બંદરે પહોંચ્યું.
વૈશ્વિક સ્તરે અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે વધતા તણાવની વચ્ચે ભારતના ઉર્જા ક્ષેત્રે એક રાહતના સમાચાર સામે આવ્યા છે. હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ જેવા અત્યંત સંવેદનશીલ જળમાર્ગને પાર કરીને ૨૦ હજાર ટન એલપીજી (LPG) ગેસ ભરેલું જહાજ ગુજરાતના કંડલા બંદરે સુરક્ષિત રીતે પહોંચી ગયું છે.
પશ્ચિમ એશિયામાં ચાલી રહેલા ભારે રાજકીય તણાવ અને અમેરિકા-ઈરાન વચ્ચેની લડાઈની વચ્ચે ભારતના સામાન્ય નાગરિકો માટે ઘરના રસોડાનું બજેટ સુરક્ષિત રાખતા મોટા સમાચાર આવ્યા છે. હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ (Strait of Hormuz) જેવા દુનિયાના સૌથી સંવેદનશીલ અને વ્યૂહાત્મક જળમાર્ગને પાર કરીને ૨૦,૦૦૦ ટન લિક્વિડ પેટ્રોલિયમ ગેસ (LPG) લઈને એક વિશાળ માલવાહક જહાજ ગુજરાતના કચ્છ જિલ્લામાં આવેલા કંડલા બંદરે સફળતાપૂર્વક આવી પહોંચ્યું છે. માર્શલ આઇલેન્ડનો ધ્વજ ધરાવતા આ ખાસ એલપીજી ટેન્કરનું નામ ‘સિમી’ (Symi) છે.
હોર્મુઝ સ્ટ્રેટનું મહત્વ અને વર્તમાન સ્થિતિ
‘સિમી’ જહાજે ૧૩ મેના રોજ હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ પાર કર્યું હતું. આ એવો દરિયાઈ માર્ગ છે જે પર્શિયન ગલ્ફને આંતરરાષ્ટ્રીય શિપિંગ લેન સાથે જોડે છે. વૈશ્વિક ઉર્જા પરિવહન માટે આ માર્ગને હૃદય સમાન માનવામાં આવે છે, કારણ કે દુનિયાનો મોટોભાગનો ઓઈલ અને ગેસનો વેપાર આ સાંકડી પટ્ટીમાંથી થાય છે. હાલના આંતરરાષ્ટ્રીય તણાવને કારણે આ વિસ્તારમાં વ્યાપારી જહાજો પર હુમલાનો ખતરો સતત વધી રહ્યો છે, જેના પર સમગ્ર વિશ્વની નજર ટકેલી છે. આવી સ્થિતિમાં ભારત સુધી ગેસની આ ખેપ સુરક્ષિત પહોંચવી એ એક મોટી ઉપલબ્ધિ છે.
ઈરાનની સુરક્ષા ગેરંટી અને એસ. જયશંકરની મુત્સદ્દીગીરી
આ સફળતા પાછળ ભારતની મજબૂત વિદેશ નીતિ અને વ્યૂહાત્મક વાટાઘાટો રહેલી છે. તાજેતરમાં જ ઈરાનના વિદેશ પ્રધાન સૈયદ અબ્બાસ અરાગચીએ ભારતના વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકર સાથે ટેલિફોનિક વાતચીત કરી હતી. આ ઉચ્ચ સ્તરીય મંત્રણા દરમિયાન ઈરાને સત્તાવાર રીતે પુષ્ટિ કરી છે કે ભારત જેવા મિત્ર રાષ્ટ્રો પોતાના વ્યાપારી જહાજોની સુરક્ષા માટે ઈરાન પર સંપૂર્ણ ભરોસો રાખી શકે છે.
ઈરાનના વિદેશ મંત્રીએ સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ ‘X’ પર એક પોસ્ટ શેર કરતા જણાવ્યું હતું કે, “ભારતીય વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકર સાથે પ્રાદેશિક ઘટનાક્રમ પર ખૂબ જ ફળદાયી ચર્ચા થઈ છે. અમે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે ઈરાન હોર્મુઝ જળમાર્ગમાં એક જવાબદાર રક્ષક તરીકે પોતાની ઐતિહાસિક ફરજ નિભાવવાનું ચાલુ રાખશે. ભારત અમારો એક અત્યંત વિશ્વાસપાત્ર ભાગીદાર દેશ છે અને અમે તેમના વેપારની સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરવા માટે પ્રતિબદ્ધ છીએ.”
ભારતીય નૌકાદળનું મિશન હાઇડ્રેશન અને સુરક્ષા કવચ
આ માત્ર એક જહાજની વાત નથી. પર્શિયન અખાતમાંથી ભારત તરફ આવી રહેલા ઇંધણના ટેન્કરોની સુરક્ષા માટે ભારતીય નૌકાદળ (Indian Navy) ચોવીસે કલાક એલર્ટ મોડ પર છે. આ પૂર્વે ૧૩ મેના રોજ ભારતનું અન્ય એક મોટું એલપીજી જહાજ ‘એમવી સનશાઇન’ પણ આ જ માર્ગ પરથી પસાર થઈ રહ્યું હતું, જેને ભારતીય નૌકાદળ દ્વારા તમામ પ્રકારની તકનીકી અને સુરક્ષા સહાય પૂરી પાડવામાં આવી હતી. પર્શિયન અખાતમાંથી ભારત આવી રહેલા કુલ જહાજો પૈકી આ ૧૫મું એવું જહાજ હતું જેને ભારતીય નૌકાદળ અને રાજદ્વારી સંબંધોના કારણે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાંથી કોઈ પણ નુકસાન વગર હેમખેમ બહાર કાઢવામાં આવ્યું છે.
#WATCH | Kachchh, Gujarat: The Marshall Islands-flagged tanker Symi, carrying approx 20,000 tonnes of LPG, arrives at the Kandla Port.
Symi crossed the Strait of Hormuz on May 13.
(Source: DPA Kandla) pic.twitter.com/nbdSwdmkio
— ANI (@ANI) May 17, 2026
UAE સાથે લાંબા ગાળાનું આયોજન: ભવિષ્યની સુરક્ષા
વૈશ્વિક અનિશ્ચિતતાની લાંબા ગાળાની અસરોથી બચવા માટે ભારત સરકારે અગમચેતીના પગલાં લેવાનું પણ શરૂ કરી દીધું છે. ભારતે સંયુક્ત આરબ અમીરાત (UAE) સાથે એલપીજી સપ્લાય અને પેટ્રોલિયમ ઓઈલને લઈને અંદાજે ૩૦ મિલિયન બેરલ સુધીના શિપિંગના લાંબા ગાળાના ઐતિહાસિક કરાર પર હસ્તાક્ષર કર્યા છે. આ વ્યૂહાત્મક કરાર અંતર્ગત યુએઈના ‘ફુજૈરાહ’ ખાતે ભારતના ક્રૂડ ઓઇલનો સંભવિત ઈમરજન્સી સ્ટોરેજ કરવામાં આવશે. આ ઉપરાંત, ભારતના પોતાના જુદા-જુદા બંદરો અને વિસ્તારોમાં લિક્વિફાઈડ નેચરલ ગેસ (LNG) અને એલપીજી સ્ટોરેજ સુવિધાઓ વિકસાવવા માટે બંને દેશો વચ્ચે વ્યાપક સહમતિ સધાઈ છે, જેથી ભવિષ્યમાં જો કોઈ મોટું વૈશ્વિક યુદ્ધ ફાટી નીકળે તો પણ દેશમાં ઇંધણની તંગી ન સર્જાય.
ગુજરાતના કંડલા બંદરે પહોંચેલું આ જહાજ સાબિત કરે છે કે વૈશ્વિક કટોકટી વચ્ચે પણ ભારત પોતાની ઉર્જા જરૂરિયાતોને પહોંચી વળવા માટે સક્ષમ છે. ઈરાન તરફથી મળેલી સુરક્ષાની ખાતરી અને ભારતીય નૌકાદળનો સમુદ્રમાં મજબૂત પહરો સામાન્ય ગ્રાહકોને મોંઘવારી અને અછતના ડરમાંથી મુક્તિ અપાવે છે.
