હોળીના તહેવારમાં મીઠાશ વધારશે આ ‘ચંદ્રકલા’, ઘૂઘરા કરતા પણ વધુ ટેસ્ટી અને રસદાર
હોળીનો તહેવાર હોય અને હવામાં ઘૂઘરા (ગુજિયા) ની સુગંધ ન ભળે, એવું તો કેવી રીતે બની શકે? પરંતુ અવારનવાર દરેક ઘરમાં એક જ પ્રકારના ઘૂઘરા ખાઈને સ્વાદ થોડો એકસરખો લાગવા માંડે છે. જો તમે આ હોળી પર તમારા મહેમાનોને કંઈક ખાસ અને ‘રોયલ’ ખવડાવવા માંગતા હોવ, તો ‘ચંદ્રકલા’થી શ્રેષ્ઠ બીજું કંઈ હોઈ શકે નહીં.
ચંદ્રકલા ઉત્તર ભારતની એક ખૂબ જ પ્રખ્યાત અને પરંપરાગત મીઠાઈ છે. દેખાવમાં તે ઘૂઘરા જેવી જ લાગે છે, પરંતુ તેનો આકાર ગોળ ચાંદ જેવો હોય છે અને સ્વાદમાં તે ઘૂઘરા કરતા ક્યાંય વધુ રસદાર અને સમૃદ્ધ હોય છે. બહારથી કડક (ખસ્તા) અને અંદરથી માવા અને ડ્રાયફ્રૂટ્સથી ભરપૂર, ચાસણીમાં ડૂબેલી આ મીઠાઈ તહેવારની મીઠાશને બમણી કરી દેશે.
ચાલો જાણીએ હલવાઈ જેવી પરફેક્ટ ચંદ્રકલા ઘરે બનાવવાની સરળ રીત.
તૈયારી માટે જરૂરી સામગ્રી
ચંદ્રકલા બનાવવા માટે આપણે ત્રણ અલગ-અલગ ભાગમાં તૈયારી કરવી પડશે:
1. લોટ (બહારના પડ) માટે:
-
મેંદો: 2 કપ
-
ઘી (મોણ માટે): 3 મોટી ચમચી (ઘીથી જ મીઠાઈ ખસ્તા બનશે)
-
પાણી: જરૂર મુજબ (લોટ બાંધવા માટે)
2. પુરણ (Filling) માટે:
-
મોળો માવો (ખોયા): 1 કપ
-
ખાંડ (દળેલી): ½ કપ
-
કાજુ અને બદામ: 2-3 ચમચી (ઝીણા સમારેલા)
-
ટોપરાનું છીણ: 2 ચમચી
-
ઈલાયચી પાવડર: ½ ચમચી
-
કિસમિસ: 1 ચમચી
3. ચાસણી (Syrup) માટે:
-
ખાંડ: 1 કપ
-
પાણી: 1 કપ
-
કેસરના તાંતણા અથવા ઈલાયચી: સુગંધ અને રંગ માટે
ચંદ્રકલા બનાવવાની સ્ટેપ-બાય-સ્ટેપ રીત
સ્ટેપ 1: મેંદો તૈયાર કરવો
સૌ પ્રથમ એક મોટા વાસણમાં મેંદો ચાળી લો. હવે તેમાં મોણ માટે ઘી ઉમેરો. ઘી અને મેંદાને બંને હાથે ત્યાં સુધી મસળો જ્યાં સુધી મેંદો મુઠ્ઠીમાં બાંધતા બંધાઈ ન જાય. હવે થોડું-થોડું પાણી ઉમેરીને એક કડક લોટ બાંધો. ધ્યાન રહે, લોટ નરમ ન હોવો જોઈએ નહિતર મીઠાઈ ખસ્તા નહીં બને. લોટને ભીના કપડાથી ઢાંકીને 20 મિનિટ માટે રહેવા દો.
સ્ટેપ 2: શાહી પુરણ તૈયાર કરવું
એક કઢાઈને ધીમા તાપે ગરમ કરો અને તેમાં માવો ઉમેરો. માવાને ત્યાં સુધી શેકો જ્યાં સુધી તે આછો ગુલાબી (સુનેહરી) ન થાય અને સુગંધ ન આવવા માંડે. હવે તેમાં ખાંડ, સમારેલા ડ્રાયફ્રૂટ્સ, ટોપરાનું છીણ, ઈલાયચી પાવડર અને કિસમિસ ઉમેરી બરાબર મિક્સ કરો. જ્યારે મિશ્રણ બરાબર ભળી જાય, ત્યારે તેને એક પ્લેટમાં કાઢીને સંપૂર્ણપણે ઠંડુ થવા દો. (ગરમ માવામાં ખાંડ ન નાખવી, નહિતર તે પાણી છોડશે).
સ્ટેપ 3: ચાસણી તૈયાર કરવી
એક ઊંડા વાસણમાં ખાંડ અને પાણી મિક્સ કરીને ગેસ પર મૂકો. તેને ત્યાં સુધી ઉકાળો જ્યાં સુધી તે એક તારની ચાસણી ન બની જાય. ચાસણી થોડી ચીકણી અને ઘટ્ટ હોવી જોઈએ. અંતે તેમાં કેસરના તાંતણા અથવા ઈલાયચી પાવડર નાખો અને ગેસ બંધ કરી દો. ચાસણીને સહેજ ગરમ (નવશેકી) રહેવા દો.
સ્ટેપ 4: ચંદ્રકલાને આકાર આપવો
બાંધેલા લોટના નાના-નાના લુઆ બનાવો અને તેને પૂરીની જેમ પાતળા વણી લો. એક ચંદ્રકલા બનાવવા માટે તમારે બે પૂરીની જરૂર પડશે. એક પૂરીની વચ્ચે એક ચમચી પુરણ મૂકો. હવે બીજી પૂરીને તેની ઉપર મૂકો. કિનારીઓ પર થોડું પાણી લગાવો અને બંને પૂરીઓને આપસમાં ચીપકાવી દો. હવે તમારી આંગળીઓની મદદથી અથવા કાંટા (Fork) ચમચીથી કિનારીઓને દબાવતા એક સુંદર ડિઝાઇન બનાવો જેથી તળતી વખતે તે ખૂલી ન જાય.
સ્ટેપ 5: તળવાની કળા
કઢાઈમાં ઘી અથવા તેલ ગરમ કરો. ધ્યાન રહે કે આંચ ધીમી થી મધ્યમ જ હોય. ચંદ્રકલાને ધીમેથી તેલમાં મૂકો અને તેને સુનેહરી અને કડક થાય ત્યાં સુધી તળો. જો તમે તેજ તાપે તળશો, તો તે ઉપરથી લાલ થઈ જશે પણ અંદરથી કાચી રહી જશે. ધીરજ સાથે તળવું એ જ તેના ખસ્તા પડનું રહસ્ય છે.
સ્ટેપ 6: ચાસણીમાં બોળવી
તળેલી ગરમા-ગરમ ચંદ્રકલાને કઢાઈમાંથી કાઢીને તરત જ નવશેકી ચાસણીમાં નાખો. તેને લગભગ 3 થી 4 મિનિટ સુધી ચાસણીમાં ડૂબેલી રહેવા દો જેથી તે રસને બરાબર શોષી લે. ત્યારબાદ તેને ચાસણીમાંથી કાઢીને એક જાળી અથવા પ્લેટ પર મૂકી દો.
પીરસવાની રીત અને સૂચનો
તમારી શાહી ચંદ્રકલા તૈયાર છે! તમે તેની ઉપર ઝીણા સમારેલા પિસ્તા અને ચાંદીનું વરખ લગાવીને તેને વધુ સુંદર બનાવી શકો છો.
-
ટિપ: ચંદ્રકલાને તમે સંપૂર્ણપણે ઠંડી થયા પછી એરટાઈટ ડબ્બામાં ભરીને 4-5 દિવસ સુધી આરામથી રાખી શકો છો.
આ હોળી પર જ્યારે તમે મહેમાનો સામે ઘૂઘરાને બદલે આ રસીલી ચંદ્રકલા રાખશો, ત્યારે દરેક વ્યક્તિ તમારી કુકિંગના વખાણ કરતા થાકશે નહીં. તો બસ, સામગ્રી ભેગી કરો અને શરૂ થઈ જાઓ!
