12મું આર્ટસ પાસ કર્યા પછી શું કરવું? આ રહી હાઈ-સેલેરી આપતા કરિયર ઓપ્શન્સની યાદી
અવારનવાર આપણા સમાજમાં એવી માન્યતા પ્રવર્તે છે કે જે બાળકો ભણવામાં થોડા નબળા હોય છે, તેઓ જ આર્ટસ કે હ્યુમેનિટીઝ (Humanities) પસંદ કરે છે. પરંતુ વિશ્વાસ કરો, આજના સમયમાં આ વિચાર સંપૂર્ણપણે ખોટો સાબિત થયો છે. 12માં આર્ટસ પછી કરિયરના એટલા રસ્તાઓ ખુલે છે, જેટલા કદાચ બીજી કોઈ સ્ટ્રીમમાં નથી હોતા.
જો તમે પણ 12માંની પરીક્ષા આર્ટસ સાથે પાસ કરી છે અને ભવિષ્યને લઈને મૂંઝવણમાં છો કે આગળ શું કરવું, તો આ લેખ તમારા માટે જ છે. અહીં અમે એવા ટોપ કરિયર ઓપ્શન્સ વિશે વાત કરીશું જે તમને માત્ર સારો પગાર જ નહીં આપે પરંતુ સમાજમાં સન્માન પણ અપાવશે.
1. બીએ (Bachelor of Arts): સદાબહાર અને સૌથી લોકપ્રિય
મોટાભાગના વિદ્યાર્થીઓ 12માં પછી સીધા બીએ (BA) માં એડમિશન લે છે. લોકો તેને ‘સિમ્પલ ગ્રેજ્યુએશન’ માને છે, પરંતુ આ તમારો પાયો મજબૂત કરવાની શ્રેષ્ઠ રીત છે.
-
વિષય પસંદગી: તમે હિસ્ટ્રી, પોલિટિકલ સાયન્સ, ઈકોનોમિક્સ, સોશિયોલોજી અથવા અંગ્રેજી જેવા વિષયોમાં ‘Honors’ કરી શકો છો.
-
ફાયદો: જો તમારું સ્વપ્ન UPSC (IAS/IPS) અથવા રાજ્ય જાહેર સેવા આયોગ (GPSC) ની તૈયારી કરવાનું હોય, તો બીએના વિષયો તમને સિલેબસ કવર કરવામાં સૌથી વધુ મદદ કરે છે. આ ઉપરાંત તમે ટીચિંગ (B.Ed પછી) અને સરકારી બેંકની નોકરીઓ માટે પણ પાત્ર બનો છો.
2. કાયદાની દુનિયા: BA LLB (ઇન્ટિગ્રેટેડ કોર્સ)
જો તમને તર્ક-વિતર્ક કરવા ગમતા હોય અને ન્યાય વ્યવસ્થામાં રસ હોય, તો 12માં પછી તરત જ તમે 5 વર્ષનો ઇન્ટિગ્રેટેડ લો કોર્સ (BA LLB) કરી શકો છો.
-
કરિયર: આ પછી તમે માત્ર કોર્ટમાં વકીલાત જ નહીં, પણ મોટી મોટી કંપનીઓમાં ‘લીગલ એડવાઈઝર’ (Legal Advisor) તરીકે કામ કરી શકો છો. તમે ન્યાયિક સેવા પરીક્ષા આપીને જજ પણ બની શકો છો.
3. મીડિયા અને પત્રકારત્વ: BJMC
આજનો યુગ માહિતીનો યુગ છે. જો તમારામાં બોલવાની કળા હોય, લખવાનો શોખ હોય અને તમે નીડર હોવ, તો ‘બેચલર ઓફ જર્નાલિઝમ એન્ડ માસ કોમ્યુનિકેશન’ (BJMC) તમારા માટે પરફેક્ટ છે.
-
ક્ષેત્રો: આ કોર્સ પછી તમે ન્યૂઝ રિપોર્ટર, એન્કર, રેડિયો જોકી, કન્ટેન્ટ રાઈટર અથવા પીઆર (Public Relations) ઓફિસર બની શકો છો. ડિજિટલ મીડિયાના આવવાથી આ ક્ષેત્રમાં નોકરીઓની ભરમાર છે.
4. ક્રિએટિવિટીમાં કરિયર: ફેશન અને ફાઈન આર્ટસ (BFA)
શું તમે સ્કેચિંગ સારું કરો છો? શું તમને કપડાંની ડિઝાઇન અને ટ્રેન્ડ્સની સમજ છે? જો હા, તો આર્ટસ તમારી પાંખોને ઉડાન આપી શકે છે.
-
ફેશન ડિઝાઇનિંગ: NIFT અથવા NID જેવી સંસ્થાઓમાંથી તમે ડિઝાઇનિંગનો કોર્સ કરી શકો છો.
-
BFA (Bachelor of Fine Arts): જો તમે પેઇન્ટિંગ, મૂર્તિ કળા કે એપ્લાઇડ આર્ટસમાં માહિર થવા માંગતા હોવ, તો આ પ્રોફેશનલ ડિગ્રી તમને આર્ટ ગેલેરી, એડવર્ટાઇઝિંગ એજન્સીઓ અને ગેમિંગ ઇન્ડસ્ટ્રીમાં મોટી તકો અપાવી શકે છે.
5. મેનેજમેન્ટનો તડકો: હોટેલ મેનેજમેન્ટ અને BBA
આ એક માન્યતા છે કે મેનેજમેન્ટ માત્ર કોમર્સ વાળા જ કરે છે. આર્ટસના વિદ્યાર્થીઓ પણ હોટેલ મેનેજમેન્ટ (BHM) અને બિઝનેસ એડમિનિસ્ટ્રેશન (BBA) કરી શકે છે.
-
હોટેલ મેનેજમેન્ટ: આ ગ્લેમરસ કરિયરમાં તમને દેશ-વિદેશની મોટી હોટેલ્સ, ક્રુઝ શિપ અને એરલાઇન્સમાં કામ કરવાની તક મળે છે.
-
ઇવેન્ટ મેનેજમેન્ટ: જો તમને પ્રોગ્રામ ઓર્ગેનાઇઝ કરવાનો શોખ હોય, તો તમે ઇવેન્ટ મેનેજમેન્ટમાં ડિપ્લોમા કે ડિગ્રી લઈ શકો છો. લગ્નોથી લઈને મોટા મ્યુઝિક કોન્સર્ટ સુધી બધું જ ઇવેન્ટ મેનેજર સંભાળે છે.
6. પ્રોફેશનલ અને આધુનિક કરિયર ઓપ્શન્સ
આજના સમયમાં કેટલાક એવા ક્ષેત્રો પણ છે જ્યાં માત્ર તમારી સ્કિલ (કૌશલ્ય) જોવામાં આવે છે:
-
ગ્રાફિક ડિઝાઇનિંગ અને એનિમેશન: જો તમને કોમ્પ્યુટર અને કળાનો સંગમ ગમતો હોય.
-
સોશિયલ વર્ક (BSW): જો તમે સમાજ માટે કંઈક કરવા માંગતા હોવ અને NGO કે આંતરરાષ્ટ્રીય સંસ્થાઓ (જેમ કે UN) સાથે જોડાવા માંગતા હોવ.
-
મનોવિજ્ઞાન (Psychology): આજકાલ મેન્ટલ હેલ્થને લઈને જાગૃતિ વધી છે. સાયકોલોજિસ્ટ કે કાઉન્સેલર બનીને તમે ખૂબ સારું કરિયર બનાવી શકો છો.
સાચો રસ્તો કેવી રીતે પસંદ કરવો?
12માં પછીનો નિર્ણય તમારી આખી જિંદગી નક્કી કરે છે. તેથી, કોઈના દબાણમાં આવીને કોર્સ પસંદ ન કરો. તમારી રુચિ (Interest) ને ઓળખો. જો તમને ભણાવવું ગમતું હોય તો B.Ed નો રસ્તો પસંદ કરો, જો દેશ સંભાળવો હોય તો સિવિલ સર્વિસ તરફ આગળ વધો, અને જો તમે કલાકાર હોવ તો ડિઝાઇનિંગ ને અપનાવો.
હ્યુમેનિટીઝ એક એવી સ્ટ્રીમ છે જે તમને માનવતા અને સમાજને ગહેરાઈથી સમજવાની તક આપે છે. અહીં ઓપ્શન્સની અછત નથી, બસ જરૂર છે એક સાચા લક્ષ્ય અને સખત મહેનતની.

4. ક્રિએટિવિટીમાં કરિયર: ફેશન અને ફાઈન આર્ટસ (BFA)