ટ્રાફિક નિયમ તોડનારાઓ માટે સરકાર લાવી રહી છે નવા કડક નિયમો
રસ્તા પર વાહન ચલાવતી વખતે જો તમે બેદરકારી દાખવો છો અથવા વારંવાર ટ્રાફિકના નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરો છો, તો સાવધાન થઈ જજો. આવનારા સમયમાં ડ્રાઇવિંગ લાયસન્સ (DL) રિન્યુ કરાવવું હવે એટલું સરળ નહીં રહે. કેન્દ્ર સરકાર મોટર વ્હીકલ એક્ટમાં મોટા ફેરફાર કરવાની તૈયારીમાં છે. સરકારનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય રસ્તાઓ પર સુરક્ષાને મજબૂત કરવાનો અને બેદરકાર વાહનચાલકો પર લગામ લગાવવાનો છે. જો તમે પણ એવા લોકોમાંથી છો જેમનું વારંવાર ચલણ કપાય છે, તો આ સમાચાર તમારા માટે ખૂબ મહત્વના છે.
લાયસન્સ રિન્યુઅલની પદ્ધતિમાં શું બદલાવ આવી શકે છે?
વર્તમાનમાં, જો તમારું ડ્રાઇવિંગ લાયસન્સ એક્સપાયર થઈ ગયું હોય અને તેને એક વર્ષથી વધુ સમય ન થયો હોય, તો તમે કોઈ પણ ડ્રાઇવિંગ ટેસ્ટ વગર સરળતાથી તેનું રિન્યુઅલ કરાવી શકો છો. આ પ્રક્રિયા સંપૂર્ણપણે કાગળની કાર્યવાહી પર આધારિત છે. પરંતુ પ્રસ્તાવિત ફેરફારો લાગુ થયા પછી, હવે રિન્યુઅલની પ્રક્રિયા દરેક માટે એક જેવી રહેશે નહીં.
સરકાર લાયસન્સ ધારકોને તેમના ‘ટ્રાફિક રેકોર્ડ’ના આધારે બે શ્રેણીઓમાં વિભાજિત કરવાની યોજના બનાવી રહી છે:
-
સારો ટ્રેક રેકોર્ડ: એવા વાહનચાલકો જે નિયમિતપણે ટ્રાફિકના નિયમોનું પાલન કરે છે અને જેમનો કોઈ મોટો ચલણ રેકોર્ડ નથી. તેમને હાલના નિયમો હેઠળ જ રિન્યુઅલની સુવિધા મળતી રહેશે.
-
ખરાબ ટ્રેક રેકોર્ડ: એવા વાહનચાલકો જેમની સામે વારંવાર ચલણ નોંધાયેલ છે, જેઓ ઓવરસ્પીડિંગ, ખોટી દિશામાં વાહન ચલાવવા અથવા જોખમી ડ્રાઇવિંગના દોષિત સાબિત થયા છે. હવે આવા વાહનચાલકોને લાયસન્સ રિન્યુ કરાવતા પહેલા ફરજિયાત ડ્રાઇવિંગ ટેસ્ટ આપવો પડી શકે છે. સરકાર એ સુનિશ્ચિત કરવા માંગે છે કે રસ્તા પર ગાડી ચલાવવાનો અધિકાર ફક્ત તેમની પાસે જ હોય જે ટ્રાફિકના નિયમો અને વાહન ચલાવવાના ધોરણોને પૂર્ણ કરે છે.
સરકારનો ઈરાદો શું છે?
ભારતમાં દર વર્ષે થતા લાખો માર્ગ અકસ્માતોનું એક મોટું કારણ માનવીય બેદરકારી છે. સરકારનું માનવું છે કે માત્ર દંડ (ચલણ) વસૂલવો પૂરતો નથી. ભારે દંડ ભર્યા પછી પણ જો વ્યક્તિની ડ્રાઇવિંગની આદતોમાં સુધારો ન થતો હોય, તો તેને રસ્તા પર વાહન ચલાવવાની પરવાનગી ફરીથી આપતા પહેલા તેની ક્ષમતાની તપાસ થવી જોઈએ. કડક ડ્રાઇવિંગ ટેસ્ટ ફરીથી લેવાનો પ્રસ્તાવ આ દિશામાં એક અસરકારક પગલું છે, જેથી બેદરકાર વાહનચાલકોને પોતાની જવાબદારીનો અહેસાસ થઈ શકે.
મોટર વ્હીકલ એક્ટમાં અન્ય સંભવિત ફેરફારો
મીડિયા રિપોર્ટ્સ અનુસાર, આ નવા સુધારામાં માત્ર ડ્રાઇવિંગ ટેસ્ટ જ નહીં, પરંતુ અન્ય ઘણી મહત્વપૂર્ણ જોગવાઈઓ પણ સામેલ કરવામાં આવી રહી છે, જેમને ટૂંક સમયમાં સંસદના ચોમાસુ સત્રમાં રજૂ કરવામાં આવી શકે છે:
-
વીમા વગરના વાહનો: જે લોકો માન્ય વીમા (Insurance) વગર વાહન ચલાવી રહ્યા છે, તેમની સામે વિશેષ કડકાઈ દાખવવામાં આવશે.
-
થર્ડ પાર્ટી ઇન્સ્યોરન્સ: થર્ડ પાર્ટી ઇન્સ્યોરન્સ પ્રીમિયમ નક્કી કરવાની સંપૂર્ણ વ્યવસ્થાને વધુ પારદર્શક અને તર્કસંગત બનાવવા પર વિચાર કરવામાં આવી રહ્યો છે.
-
માર્ગ અકસ્માતના પીડિતો માટે રાહત: સૌથી મોટો ફેરફાર અકસ્માતના પીડિતો માટે વળતરની પ્રક્રિયામાં થઈ શકે છે. મોટર એક્સિડન્ટ ક્લેમ્સ ટ્રિબ્યુનલ (MACT)ને હવે વચગાળાનું વળતર આપવાનો સીધો અધિકાર મળી શકે છે.
અકસ્માતના પીડિતોને મળશે જલ્દી વળતર
અવારનવાર જોવા મળ્યું છે કે માર્ગ અકસ્માત પછી પીડિત પરિવારોને વળતર માટે વર્ષો સુધી અદાલતોના ધક્કા ખાવા પડે છે. આ પ્રસ્તાવ હેઠળ, સરકાર પીડિતોને સમયસર આર્થિક સહાય અપાવવા માટે એક નવી સમય-મર્યાદા અને વળતરની પ્રક્રિયા નક્કી કરવા માંગે છે. જો કોઈ વીમા કંપની કે દોષિત પક્ષ ટ્રિબ્યુનલના નિર્ણયને પડકારવાનો પ્રયાસ કરે છે, તો તેણે પહેલા મોટી રકમ જમા કરાવવી પડશે. આ પગલું વીમા કંપનીઓની મનમાની ઘટાડશે અને પીડિતોને તરત જ આર્થિક સહારો મળી શકશે.
તેની અસર કોના પર થશે?
જો આ કાયદો બને છે, તો તેની સીધી અસર નીચેની શ્રેણીના વાહનચાલકો પર પડશે:
-
જે લોકો વારંવાર ટ્રાફિકના ચલણ ભરી રહ્યા છે.
-
જેઓ ઓવરસ્પીડિંગ અને ‘રેશ ડ્રાઇવિંગ’ (Reckless Driving)ને પોતાનો શોખ માને છે.
-
જેઓ સુરક્ષાના નિયમો પ્રત્યે ગંભીર નથી.
જોકે, જેઓ જવાબદાર નાગરિક છે અને ટ્રાફિકના નિયમોનું પાલન કરે છે, તેમને ગભરાવાની કોઈ જરૂર નથી. તેમના માટે પ્રક્રિયા પહેલાની જેમ જ સરળ રહેશે.
વાહનચાલકો માટે સૂચન
ભવિષ્યમાં આવનારી કોઈ પણ મુશ્કેલીથી બચવા માટે, અત્યારથી જ જાગૃત થવું સૌથી શ્રેષ્ઠ છે:
-
નિયમોનું સન્માન: ટ્રાફિક સિગ્નલ, સીટ બેલ્ટ અને હેલ્મેટનો ઉપયોગ માત્ર ચલણથી બચવા માટે નહીં, પરંતુ પોતાની સુરક્ષા માટે કરો.
-
દસ્તાવેજો અપડેટ રાખો: તમારા વાહનનો ઇન્સ્યોરન્સ, પોલ્યુશન સર્ટિફિકેટ અને ડ્રાઇવિંગ લાયસન્સની માન્યતા પર નજર રાખો.
-
ખોટી આદતો છોડો: ઓવરસ્પીડિંગ અને જોખમી રીતે વાહન ચલાવવાનું ટાળો.
-
દંડ ભરો: જો કોઈ ચલણ કપાયું હોય, તો તેને સમયસર ભરો અને પ્રયાસ કરો કે તે ફરી ન થાય.
સરકારનું આ પ્રસ્તાવિત પગલું રસ્તા પર શિસ્ત લાવવાની દિશામાં એક આવકારદાયક પહેલ છે. જો આપણે બધા પોતાની જવાબદારી સમજીએ, તો આ ફેરફારોની જરૂર જ નહીં પડે. નિયમોનું પાલન કરવું એ માત્ર કાયદાનું સન્માન નથી, પરંતુ બીજાના જીવ બચાવવાનું એક માધ્યમ પણ છે.
