Truth API સર્વિસ શરૂ, વોલ સ્ટ્રીટની કંપનીઓને મળશે પોસ્ટના વહેલા અપડેટ્સ
અમેરિકન રાજકારણ અને કોર્પોરેટ જગતના ગલીઓમાં હાલમાં એક એવી ખબર ચર્ચાનો વિષય બની છે, જેણે માત્ર નાણાકીય બજારોને જ ચોંકાવી દીધા નથી, પરંતુ એક મોટો નૈતિક અને રાજકીય વિવાદ પણ ઊભો કર્યો છે. ભૂતપૂર્વ અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પની સોશિયલ મીડિયા કંપની, ‘ટ્રમ્પ મીડિયા એન્ડ ટેકનોલોજી ગ્રુપ’ (TMTG) એ એક એવી નવી ‘મની-મેકિંગ પ્લાન’ તૈયાર કરી છે, જે વોલ સ્ટ્રીટના મોટા ખેલાડીઓને ટ્રમ્પની સોશિયલ મીડિયા પોસ્ટ્સ સામાન્ય જનતા પહેલા એક્સેસ કરવાની સુવિધા આપશે.
શું છે આ નવો પ્લાન?
ટ્રમ્પની સોશિયલ મીડિયા કંપની ‘Truth Social’ એ સત્તાવાર રીતે ‘Truth API’ નામની એક ડેટા સર્વિસ શરૂ કરી છે. આ સર્વિસનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય—બેંકો, રોકાણ કંપનીઓ અને હાઈ-ફ્રીક્વન્સી ટ્રેડિંગ ફર્મ્સને ટ્રમ્પ અને તેમના પરિવારના સૌથી પ્રભાવશાળી સોશિયલ મીડિયા એકાઉન્ટ્સની પોસ્ટ્સ સૌથી ઝડપથી ઉપલબ્ધ કરાવવાનો છે.
આ સર્વિસ એટલી મોંઘી છે કે તેની કિંમત સાંભળીને સામાન્ય માણસના હોશ ઊડી જાય. રિપોર્ટ્સ અનુસાર, કંપની આ માટે દર મહિને 1 લાખ ડોલર (લગભગ 86 લાખ રૂપિયા) સુધીની ફી માંગી રહી છે. જો કોઈ સંસ્થા ત્રણ વર્ષનો લાંબાગાળાનો કરાર કરે, તો તેમને 60 હજાર ડોલર (આશરે 52 લાખ રૂપિયા) પ્રતિ માસના ‘ડિસ્કાઉન્ટેડ’ દરે સેવા આપવામાં આવશે. 1 ઓગસ્ટથી શરૂ થનારી આ સેવામાં 24 કલાક સતત અપડેટ્સ મળશે અને વર્ષ 2022 થી અત્યાર સુધીની પોસ્ટનો સંપૂર્ણ આર્કાઈવ (રેકોર્ડ) પણ ઉપલબ્ધ રહેશે.
ટ્રેડિંગ કંપનીઓ માટે ‘સોનાની ખાણ’
પ્રશ્ન એ થાય કે આખરે ટ્રેડિંગ કંપનીઓ આ માટે લાખો રૂપિયા શા માટે ખર્ચશે? તેનો જવાબ છે ‘સ્પીડ અને પ્રભાવ’. ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પની એક સોશિયલ મીડિયા પોસ્ટની અસર શેરબજાર પર વીજળીની જેમ થાય છે.
એપ્રિલ 2025નો એક દાખલો તેનું સૌથી મોટું પ્રમાણ છે. ટ્રમ્પે જ્યારે તેમના નવા ટેરિફ નિયમોને 90 દિવસ માટે રોકવાની જાહેરાત કરી, ત્યારે થોડી જ મિનિટોમાં વોલ સ્ટ્રીટના શેરોમાં ભારે ઉછાળો આવ્યો હતો. હાઈ-ફ્રીક્વન્સી ટ્રેડિંગ કરતી ફર્મ્સ માટે, બજારમાં આવતી કોઈ પણ માહિતીને સામાન્ય લોકો કરતા થોડા મિલિસેકન્ડ વહેલા જાણી લેવી લાખો-કરોડો રૂપિયાનો નફો કરાવી શકે છે. તેથી, ‘Truth API’ તેમના માટે માહિતીનું એક એવું માધ્યમ બની ગયું છે, જે તેમને બજારમાં અન્યો કરતા આગળ કરી શકે છે.
વિવાદનું કેન્દ્ર: શું આ સત્તાનો દુરુપયોગ છે?
આ યોજનાની જાહેરાત થતાની સાથે જ અમેરિકામાં રાજકીય વાવાઝોડું ફૂંકાયું છે. ડેમોક્રેટિક સેનેટર રોન વાઈડને આને સીધી રીતે હિતોનો સંઘર્ષ ગણાવ્યો છે. ટીકાકારોનું કહેવું છે કે એક ભૂતપૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ અને વર્તમાન રાષ્ટ્રપતિ પદના ઉમેદવાર તરીકે ટ્રમ્પ તેમની રાજકીય શક્તિનો ઉપયોગ ખાનગી કંપનીઓને લાભ પહોંચાડવા અને પોતાના માટે કરોડો રૂપિયા કમાવવા માટે કરી રહ્યા છે.
નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે આ પ્રથમ વાર છે જ્યારે કોઈ સોશિયલ મીડિયા કંપની પોતાના પ્લેટફોર્મના ડેટાને આ રીતે ‘લાઈસન્સ’ કરી રહી છે. જોકે, કંપનીનો તર્ક છે કે તેઓ તેમના પ્લેટફોર્મની વેલ્યુને રોકડમાં બદલવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યા છે, પરંતુ નૈતિકતાની દ્રષ્ટિએ આ પગલું અત્યંત વિવાદાસ્પદ માનવામાં આવી રહ્યું છે.
ટ્રમ્પનો હિસ્સો અને નાણાકીય લાભ
આંકડા પર નજર કરીએ તો, ‘Donald J. Trump Revocable Trust’ પાસે TMTGના આશરે 11.47 કરોડ શેર છે, જે કંપનીની કુલ હિસ્સેદારીના 41% છે. જોકે આ ટ્રસ્ટનું સંચાલન તેમના બાળકો કરે છે, પરંતુ અંતે તેનાથી થતી ભારે કમાણી ટ્રમ્પના પરિવાર સુધી જ પહોંચે છે. આ જ કારણ છે કે વિરોધ પક્ષો આને ‘રાષ્ટ્રપતિ પદની ગરિમાનું વ્યાપારીકરણ’ ગણાવી રહ્યા છે.
શું આ ગેરકાયદેસર છે?
કાનૂની નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે વર્તમાન અમેરિકી કાયદાઓના દાયરામાં આ વ્યવસ્થાને ગેરકાયદેસર સાબિત કરવી ઘણી મુશ્કેલ છે. ટ્રમ્પ મીડિયા એન્ડ ટેકનોલોજી ગ્રુપ તરફથી અત્યાર સુધી આ વિવાદ પર કોઈ સત્તાવાર જવાબ આવ્યો નથી, પરંતુ બજારની હિલચાલ જણાવી રહી છે કે ઘણી કંપનીઓ પહેલેથી જ આ સર્વિસ લેવા માટે લાઈનમાં ઊભી છે.
અંતે, તે જોવું રસપ્રદ રહેશે કે આ ‘Truth API’ સર્વિસ અમેરિકી શેરબજારની કાર્યપ્રણાલીને કેવી રીતે બદલે છે. શું આ તકનીકી નવાચાર છે કે પછી માહિતી પર એકાધિકાર જમાવીને નફો કમાવવાની નવી તરકીબ? આ ચર્ચા આવનારા દિવસોમાં વધુ તેજ બનવાની છે. એક વાત તો નક્કી છે—ટ્રમ્પનું સોશિયલ મીડિયા હવે માત્ર અભિપ્રાય રાખવાનું માધ્યમ નથી રહ્યું, પરંતુ તે વોલ સ્ટ્રીટ માટે એક અત્યંત કિંમતી ‘કોમોડિટી’ બની ચૂક્યું છે.
