મિડટર્મ ચૂંટણીમાં હાર બાદ ટ્રમ્પના મોટા નિર્ણય! ઈરાન પર હુમલો નહીં કરવાની જાહેરાત, ઇઝરાયેલને મળતી 4 અબજ ડોલરની મદદ પણ બંધ કરશે
અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે મિડટર્મ ચૂંટણીમાં રિપબ્લિકન પાર્ટીને મોટો ફટકો પડ્યા બાદ આંતરરાષ્ટ્રીય રાજકારણને અસર કરે તેવા બે મોટા નિર્ણયો જાહેર કર્યા છે. ટ્રમ્પે એક તરફ ઈરાન પર વધુ સૈન્ય હુમલો કરવાની હાલ કોઈ યોજના ન હોવાનું જણાવ્યું છે, તો બીજી તરફ ઇઝરાયેલને દર વર્ષે આપવામાં આવતી 4 અબજ ડોલરની આર્થિક સહાય બંધ કરવાની જાહેરાત કરી છે. ટ્રમ્પના આ નિવેદનથી અમેરિકા, ઇઝરાયેલ અને ઈરાન વચ્ચેના સંબંધોને લઈને નવી ચર્ચા શરૂ થઈ છે.
ઈરાન સાથે હવે યુદ્ધ નહીં, શાંતિ મંત્રણા પર ભાર
અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ટ્રમ્પે ફાઇનાન્શિયલ ટાઇમ્સ સાથેની વાતચીતમાં જણાવ્યું હતું કે હાલમાં ઈરાન પર વધુ હુમલો કરવાની કોઈ યોજના નથી. બંને દેશો વચ્ચે વાતચીત ચાલી રહી છે અને આગામી દિવસોમાં શાંતિ મંત્રણાની તારીખ પણ નક્કી થઈ શકે છે.
ટ્રમ્પના જણાવ્યા અનુસાર, અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે ચાલી રહેલી ચર્ચાનું પરિણામ શું આવે છે તે જોવામાં આવશે. તેમણે હાલની પરિસ્થિતિને સકારાત્મક ગણાવી હતી. આ નિવેદન એવા સમયે આવ્યું છે જ્યારે છેલ્લા ઘણા મહિનાઓથી બંને દેશો વચ્ચે સૈન્ય સંઘર્ષ ચાલી રહ્યો છે.
ઇઝરાયેલને દર વર્ષે મળતી 4 અબજ ડોલરની મદદ બંધ
ટ્રમ્પે ઇઝરાયેલને લઈને પણ મોટો નિર્ણય જાહેર કર્યો છે. તેમણે જણાવ્યું કે અમેરિકા હવે ઇઝરાયેલને દર વર્ષે આપવામાં આવતી આશરે 4 અબજ ડોલરની આર્થિક સહાય બંધ કરશે.
ટ્રમ્પે કહ્યું કે આ નિર્ણય અંગે ઇઝરાયેલના વડાપ્રધાન બેન્જામિન નેતન્યાહૂને જાણ કરી દેવામાં આવી છે. જોકે, તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું કે અમેરિકા ઇઝરાયેલને આર્થિક મદદ નહીં આપે, પરંતુ જરૂરિયાત મુજબ તેને હથિયારોનું વેચાણ ચાલુ રાખી શકે છે.
આ નિર્ણયથી બંને દેશો વચ્ચેના લાંબા સમયથી ચાલતા સૈન્ય અને રાજદ્વારી સંબંધોમાં નવી પરિસ્થિતિ ઊભી થઈ શકે છે.
ચૂંટણી પહેલાં ઈરાનના કેશમ ટાપુ પર થયો હતો હુમલો
મિડટર્મ ચૂંટણીના મતદાન પહેલાં 2 નવેમ્બરના રોજ અમેરિકાએ ઈરાનના કેશમ ટાપુ પર હુમલો કર્યો હતો. આ હુમલાને લઈને આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે પણ ચર્ચા થઈ હતી. જોકે, ચૂંટણીમાં રિપબ્લિકન પાર્ટીને અપેક્ષિત સફળતા મળી ન હતી.
ચૂંટણીના પરિણામોમાં ડેમોક્રેટિક પાર્ટીએ શાનદાર પ્રદર્શન કર્યું છે. રિપબ્લિકન પાર્ટીને કોંગ્રેસ અને સેનેટમાં રાજકીય નુકસાનનો સામનો કરવો પડ્યો છે. હવે સંસદમાં બદલાયેલા સમીકરણોને કારણે ટ્રમ્પ સરકાર માટે મોટા સૈન્ય નિર્ણયો લેવા પહેલાં વિપક્ષનો સામનો કરવો પડી શકે છે.
ટ્રમ્પના નિર્ણય પાછળ ચૂંટણીનું ગણિત?
ટ્રમ્પના આ બંને નિર્ણયોને અમેરિકાની આંતરિક રાજનીતિ સાથે જોડીને પણ જોવામાં આવી રહ્યા છે. ઈરાન સાથેના યુદ્ધને કારણે અમેરિકામાં પેટ્રોલ અને અન્ય ચીજવસ્તુઓના ભાવમાં વધારો થયો છે. મોંઘવારી સામાન્ય અમેરિકન નાગરિકો માટે મોટો મુદ્દો બની હતી.
ચૂંટણી દરમિયાન મોંઘવારી અને યુદ્ધને લઈને ટ્રમ્પ સરકારની નીતિઓની ટીકા થઈ હતી. પરિણામે રિપબ્લિકન પાર્ટીને નુકસાન થયું હોવાનું માનવામાં આવે છે.
હવે સંસદમાં ડેમોક્રેટ્સની સ્થિતિ મજબૂત બનતાં ટ્રમ્પ માટે ઈરાન સામે ફરીથી મોટું સૈન્ય અભિયાન શરૂ કરવું રાજકીય રીતે મુશ્કેલ બની શકે છે.
મધ્યપૂર્વના રાજકારણમાં આવી શકે છે મોટો બદલાવ
અમેરિકાના આ નવા વલણની અસર માત્ર ઈરાન અને ઇઝરાયેલ પૂરતી મર્યાદિત નહીં રહે. મધ્યપૂર્વમાં ચાલી રહેલા સંઘર્ષ અને આંતરરાષ્ટ્રીય તેલ બજાર પર પણ તેની અસર પડી શકે છે.
હવે સૌથી મોટો સવાલ એ છે કે ઈરાન અને અમેરિકા વચ્ચે ખરેખર શાંતિ મંત્રણા શરૂ થશે કે નહીં અને ઇઝરાયેલને મળતી અમેરિકાની આર્થિક સહાય બંધ થવાથી બંને દેશોના સંબંધોમાં કેટલો બદલાવ આવશે. આગામી દિવસોમાં ટ્રમ્પ સરકારનાં પગલાં પર સમગ્ર વિશ્વની નજર રહેશે.
