G20 માં મોદીની હાજરીમાં આ ત્રણ પાવરફુલ નેતાઓ G20 થી દૂર કેમ રહ્યા?
સાઉથ આફ્રિકામાં G20 સમિટ યોજાઈ રહી છે, જેમાં ભાગ લેવા માટે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી પહોંચી ગયા છે. જોકે, આ બેઠકમાં દુનિયાના ત્રણ મોટા દેશોના નેતાઓ ગેરહાજર છે: અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ, ચીનના રાષ્ટ્રપતિ શી જિનપિંગ અને રશિયાના રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિન. આ ત્રણ શક્તિશાળી નેતાઓએ આ સમિટથી કેમ અંતર રાખ્યું, તેનાં કારણો નીચે મુજબ છે:
૧. ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ: ગોરા ખેડૂતો પર અત્યાચારનો મુદ્દો ઉઠાવી અંતર બનાવ્યું
અમેરિકા G20નું સ્થાપક સભ્ય છે અને આગામી અધ્યક્ષતા પણ તેની જ છે, તેથી તેની અનુપસ્થિતિ વધુ ચર્ચામાં રહી.
-
પ્રારંભિક દાવો: અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે પહેલા સ્પષ્ટ કહ્યું હતું કે તેઓ G20 સમિટમાં ભાગ લેશે નહીં. તેમનો આરોપ હતો કે સાઉથ આફ્રિકામાં શ્વેત (ગોરા) ખેડૂતો પર અત્યાચાર થઈ રહ્યો છે.
-
જમીન સુધાર કાયદો: ટ્રમ્પે સોશિયલ મીડિયા પર પોસ્ટ કરીને દાવો કર્યો હતો કે નવા ભૂમિ સુધાર કાયદા પછી સાઉથ આફ્રિકામાં ગોરા ખેડૂતો પર વંશીય અત્યાચાર થઈ રહ્યો છે.
-
વલણમાં ફેરફાર: જોકે, સમિટના એક દિવસ પહેલા ટ્રમ્પનું વલણ બદલાયું. અમેરિકાએ તેમના કાર્યકારી રાજદૂત માર્ક ડી. ડિલ્લાર્ડને સમિટના અંતિમ સત્રમાં ભાગ લેવા માટે મોકલ્યા છે.
૨. વ્લાદિમીર પુતિન: ધરપકડના જોખમને કારણે ગેરહાજર
રશિયાના રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિન સાઉથ આફ્રિકા આવ્યા નથી. તેનું કારણ ખૂબ જ સ્પષ્ટ છે:
-
ICCનું વોરંટ: ઇન્ટરનેશનલ ક્રિમિનલ કોર્ટ (ICC) એ યુક્રેન યુદ્ધને લઈને પુતિન વિરુદ્ધ ધરપકડ વોરંટ જાહેર કરેલું છે.
-
કાયદાકીય ફરજ: સાઉથ આફ્રિકા રોમ સ્ટેચ્યુટનું સભ્ય છે, એટલે કે તેના માટે ICCના વોરંટનું પાલન કરવું કાયદાકીય રીતે ફરજિયાત છે.
-
જો પુતિન G20માં આવતા, તો સાઉથ આફ્રિકાને કાયદા મુજબ તેમની ધરપકડ કરવી પડતી. આ જ કારણ છે કે તેઓ ૨૦૨૩ની BRICS સમિટમાં પણ સાઉથ આફ્રિકા આવ્યા નહોતા.
૩. શી જિનપિંગ: નાદુરસ્ત તબિયતને કારણે અંતર જાળવ્યું
ચીનના રાષ્ટ્રપતિ શી જિનપિંગ પણ આ વખતે G20 સમિટથી દૂર રહ્યા છે.
-
સ્વાસ્થ્યનું કારણ: મીડિયા રિપોર્ટ્સ અનુસાર તેમની તબિયત સારી ન હોવાથી તેમણે મુસાફરી કરવાને બદલે વડા પ્રધાન લી કિઆંગને પ્રતિનિધિ તરીકે મોકલ્યા છે.
-
ચીન અને સાઉથ આફ્રિકા વચ્ચે મજબૂત વેપાર સંબંધો છે. શી જિનપિંગ ૨૦૨૩ની BRICS સમિટમાં પણ સાઉથ આફ્રિકા આવ્યા હતા, તેથી આ વખતે તેમની અનુપસ્થિતિ પણ ચર્ચામાં છે.
ત્રણેયની ગેરહાજરીએ ભારતનું મહત્ત્વ વધાર્યું
ટ્રમ્પ, પુતિન અને જિનપિંગ જેવા મોટા નેતાઓની ગેરહાજરીને કારણે આ વખતની G20 સમિટમાં ભારતની ભૂમિકા વધુ મહત્ત્વપૂર્ણ બની ગઈ છે. વિશ્વની નજર એ વાત પર રહેશે કે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી વૈશ્વિક મુદ્દાઓ પર કેવી રીતે પોતાનો પક્ષ રજૂ કરે છે અને ઉભરતા દેશોના અવાજને કેવી રીતે આગળ વધારે છે.

