બાળકો લીલા શાકભાજી નથી ખાતા? તો તેમને બનાવી આપો આ ક્રિસ્પી ‘મેથી પાલક ઢોસા’
દક્ષિણ ભારતીય વાનગી ‘ઢોસા’ આખા ભારતમાં પોતાની એક અલગ ઓળખ ધરાવે છે. પરંતુ શું તમે ક્યારેય તેને વધુ સ્વાસ્થ્યવર્ધક બનાવવાનું વિચાર્યું છે? મેથી પાલક ઢોસા (Methi Palak Dosa) એ એક એવો જ નવો પ્રયોગ છે જે સ્વાદની સાથે સ્વાસ્થ્યનું પણ પૂરેપૂરું ધ્યાન રાખે છે. મેથીની હળવી કડવાશ અને પાલકની નરમાશ જ્યારે ઢોસાના ખીરામાં ભળે છે, ત્યારે તે માત્ર બાળકો જ નહીં પણ વડીલો માટે પણ પ્રિય નાસ્તો બની જાય છે.
આ ઢોસા આયર્ન, ફાઈબર અને જરૂરી વિટામિન્સથી ભરપૂર હોય છે. સવારના બ્રેકફાસ્ટ, બાળકોના ટિફિન અથવા હળવા ડિનર માટે આ એક શ્રેષ્ઠ વિકલ્પ છે. ચાલો જાણીએ તેને બનાવવાની સરળ અને સચોટ રીત.
મેથી પાલક ઢોસાની ખાસિયત
લીલા પાંદડાવાળા શાકભાજીનું સેવન શરીર માટે અત્યંત આવશ્યક છે. પાલકમાં પુષ્કળ પ્રમાણમાં આયર્ન હોય છે, જ્યારે મેથી પાચન શક્તિ વધારવામાં અને શુગર લેવલને કંટ્રોલ કરવામાં મદદ કરે છે. ઘણીવાર બાળકો લીલા શાકભાજી ખાવામાં આનાકાની કરતા હોય છે, પરંતુ આ કુરકુરા ઢોસા દ્વારા તમે તેમને સરળતાથી પોષણ આપી શકો છો.
બનાવવા માટે જરૂરી સામગ્રી (Ingredients)
આ હેલ્ધી ઢોસા બનાવવા માટે તમારે નીચે મુજબની સામગ્રીની જરૂર પડશે:
ઢોસાના ખીરા (Batter) માટે:
ચોખા: 2 કપ (ઢોસા રાઇસ અથવા ઇડલી રાઇસ વાપરી શકાય)
અડદની દાળ: ½ કપ
મેથી દાણા: 1 ટીસ્પૂન (આનાથી ઢોસા ક્રિસ્પી અને સુગંધિત બને છે)
તાજી પાલક: 1 કપ (બરાબર ધોઈને સમારેલી)
તાજી મેથીની ભાજી: ½ કપ (સમારેલી)
લીલા મરચાં: 1-2 (સ્વાદ મુજબ)
આદુ: 1 નાનો ટુકડો
મીઠું: સ્વાદ મુજબ
પાણી: જરૂર મુજબ
ઢોસા શેકવા માટે:
તેલ અથવા ઘી: જરૂર મુજબ (ઘી વાપરવાથી સ્વાદ વધુ સારો આવે છે)
બનાવવાની રીત: સ્ટેપ-બાય-સ્ટેપ ગાઈડ (Method)
1. દાળ અને ચોખા પલાળવા
સૌ પ્રથમ ચોખા, અડદની દાળ અને મેથી દાણાને અલગ-અલગ વાસણમાં સાફ પાણીથી ધોઈ લો. હવે તેને પૂરતા પાણીમાં લગભગ 5 થી 6 કલાક માટે પલાળી રાખો. બરાબર પલળી ગયા પછી તેનું વધારાનું પાણી નિતારી લો.
2. ખીરું તૈયાર કરવું (પીસવું)
હવે મિક્સર જાર લો. તેમાં પલાળેલા ચોખા, દાળ અને મેથી દાણા ઉમેરો. સાથે જ સમારેલી તાજી પાલક, મેથીની ભાજી, લીલા મરચાં અને આદુનો ટુકડો પણ ઉમેરી દો. થોડું-થોડું પાણી ઉમેરતા જઈને તેને એકદમ ઝીણું (Smooth Paste) પીસી લો. ધ્યાન રાખવું કે ખીરું બહુ પાતળું કે બહુ ઘટ્ટ ન થઈ જાય.
3. આથો લાવવો (Fermentation)
તૈયાર ખીરાને એક મોટા વાસણમાં કાઢી બરાબર ફેંટી લો. હવે તેને ઢાંકીને કોઈ ગરમ જગ્યાએ 8 થી 10 કલાક અથવા આખી રાત માટે રહેવા દો. આથો આવવાથી ઢોસા હલકા, જાળીદાર અને પચવામાં સરળ બને છે.
4. ઢોસા ઉતારવા
જ્યારે ખીરામાં બરાબર આથો આવી જાય, ત્યારે તેમાં સ્વાદ મુજબ મીઠું ઉમેરી મિક્સ કરો. હવે એક નોન-સ્ટિક ઢોસા તવો ગરમ કરો. તવા પર થોડું પાણી છાંટીને કપડાથી લૂછી લો. તવા પર હળવું તેલ કે ઘી લગાવો. એક કડછી ખીરું તવાની વચ્ચે મૂકો અને તેને ધીમે-ધીમે ગોળ ફેરવીને ફેલાવો.
5. શેકવા અને સર્વ કરવા
ગેસની આંચ ધીમી થી મધ્યમ રાખો. ઢોસાની કિનારીઓ પર થોડું તેલ કે ઘી લગાવો. જ્યારે ઢોસા નીચેથી સોનેરી અને ક્રિસ્પી થવા લાગે, ત્યારે તેને સાવચેતીપૂર્વક પલટાવો. બીજી બાજુ પણ હળવું શેકી લો. તમારા ગરમા-ગરમ મેથી પાલક ઢોસા તૈયાર છે!
પીરસવા માટેના સૂચનો (Serving Suggestions)
મેથી પાલક ઢોસાને તમે નીચેની વાનગીઓ સાથે પીરસી શકો છો:
નાળિયેરની ચટણી: તેનો ઠંડો સ્વાદ ઢોસા સાથે ખૂબ જ જામે છે.
સંભાર: દાળ અને શાકભાજીથી ભરપૂર ગરમા-ગરમ સંભાર.
સીંગદાણાની ચટણી: એક તીખો અને ચટપટો વિકલ્પ.
કુકિંગ ટિપ્સ:
જો તમે તરત જ ઢોસા બનાવવા માંગતા હોવ અને આથો લાવવાનો સમય ન હોય, તો તમે ઈન્સ્ટન્ટ ઢોસા મિક્સમાં પાલક-મેથીની પ્યુરી ઉમેરીને પણ બનાવી શકો છો, જોકે આથો લાવીને બનાવેલા ઢોસા વધુ પૌષ્ટિક હોય છે.
બાળકો માટે બનાવતા હોવ તો ઘીનો ઉપયોગ કરો, તેનાથી સ્વાદ અને સુગંધ બંને વધી જશે.

2. ખીરું તૈયાર કરવું (પીસવું)