શું આયુર્વેદથી સારવાર કરાવવી છે? હવે ઇન્શ્યોરન્સ કંપની ના નહીં પાડે, આ રહી ક્લેમની શરતો
આજના સમયમાં જ્યારે આપણે સ્વાસ્થ્યની વાત કરીએ છીએ, ત્યારે માત્ર એલોપેથી જ એકમાત્ર વિકલ્પ રહ્યો નથી. બદલાતા સમય સાથે લોકો હવે પોતાના મૂળ તરફ પાછા ફરી રહ્યા છે અને આયુર્વેદ, યોગ, યુનાની, સિદ્ધ અને હોમિયોપેથી જેવી પરંપરાગત ચિકિત્સા પદ્ધતિઓ પર ભરોસો બતાવી રહ્યા છે. આ ફેરફારને જોતા ભારતીય વીમા નિયામક અને વિકાસ સત્તામંડળ (IRDAI) એ એક ઐતિહાસિક નિર્ણય લીધો છે.
હવે દરેક હેલ્થ ઇન્શ્યોરન્સ કંપની માટે ‘આયુષ’ (AYUSH) સારવારને કવર કરવી ફરજિયાત કરી દેવામાં આવી છે. આનો અર્થ એ છે કે હવે જો તમે આયુર્વેદિક કે કુદરતી રીતે તમારી સારવાર કરાવવા માંગતા હોવ, તો તમારે તમારા ખિસ્સામાંથી મોટું બિલ ભરવું નહીં પડે.
શું છે આયુષ (AYUSH) અને તે કેમ જરૂરી છે?
આયુષનો અર્થ છે— Ayurveda (આયુર્વેદ), Yoga & Naturopathy (યોગ અને પ્રાકૃતિક ચિકિત્સા), Unani (યુનાની), Siddha (સિદ્ધ) અને Homeopathy (હોમિયોપેથી).
ઘણી બીમારીઓ એવી હોય છે જેમાં એલોપેથીની દવાઓ માત્ર લક્ષણોને દબાવે છે, પરંતુ આયુર્વેદ કે હોમિયોપેથી તે બીમારીને મૂળમાંથી ખતમ કરવાનો દાવો કરે છે. સૌથી મોટી વાત એ છે કે આ સારવારની આડઅસરો (Side effects) નહિવત હોય છે. અત્યાર સુધી વીમા કંપનીઓ ઘણીવાર આ સારવારના ક્લેમ આપવામાં ખચકાતી હતી, પરંતુ IRDAI ના નવા નિયમોએ ગ્રાહકોને એક નવી શક્તિ આપી છે.
કોને મળશે આ વીમા કવચનો લાભ? (શરતો અને નિયમો)
આયુષ ટ્રીટમેન્ટ હેઠળ ક્લેમ લેવા માટે કેટલીક પાયાની શરતો પૂરી કરવી જરૂરી છે. એવું નથી કે તમે ઘરે ઉકાળો પીઓ અને તેનું બિલ કંપનીને મોકલી દો. આ માટેના નિયમો સ્પષ્ટ છે:
-
24 કલાક હોસ્પિટલમાં દાખલ થવું (Hospitalization): ક્લેમનો લાભ લેવા માટે દર્દીનું ઓછામાં ઓછા 24 કલાક સુધી હોસ્પિટલમાં દાખલ થવું ફરજિયાત છે.
-
માન્યતા પ્રાપ્ત સંસ્થા: તમારી સારવાર કોઈ સરકારી હોસ્પિટલ અથવા સરકાર દ્વારા માન્યતા પ્રાપ્ત આયુષ હોસ્પિટલમાં થવી જોઈએ.
-
ગુણવત્તાના ધોરણો: હોસ્પિટલ ‘ક્વોલિટી કાઉન્સિલ ઓફ ઈન્ડિયા’ (QCI) અથવા ‘નેશનલ એક્રેડિટેશન બોર્ડ ફોર હોસ્પિટલ્સ’ (NABH) ના ધોરણો હેઠળ આવવી જોઈએ.
-
શૈક્ષણિક સંસ્થાઓ: જો તમે CCIM (સેન્ટ્રલ કાઉન્સિલ ઓફ ઇન્ડિયન મેડિસિન) અથવા CCH (સેન્ટ્રલ કાઉન્સિલ ઓફ હોમિયોપેથી) હેઠળ આવતી કોલેજોની હોસ્પિટલોમાં દાખલ થાઓ છો, તો પણ ક્લેમ માન્ય રહેશે.
ઇન્શ્યોરન્સમાં શું-શું કવર થશે?
વીમા કંપનીઓ હવે આયુષ સારવાર દરમિયાન થતા લગભગ તમામ મુખ્ય ખર્ચાઓને કવર કરશે:
-
દવાઓનો ખર્ચ: સારવાર દરમિયાન વપરાતી આયુર્વેદિક કે હોમિયોપેથિક દવાઓની કિંમત.
-
સાધનસામગ્રી: સારવાર દરમિયાન વપરાતા વિશિષ્ટ સાધનો અને તેની જાળવણી (Maintenance) નો ખર્ચ.
-
ઇન-પેશન્ટ કોસ્ટ: હોસ્પિટલમાં દાખલ રહેવા દરમિયાન નર્સિંગ અને ડોક્ટરની કન્સલ્ટેશન ફી.
-
પ્રી અને પોસ્ટ હોસ્પિટલાઇઝેશન: હોસ્પિટલમાં દાખલ થતા પહેલાના ટેસ્ટ અને ડિસ્ચાર્જ થયા પછીનો ખર્ચ (પોલિસી મુજબ).
-
રૂમ રેન્ટ: હોસ્પિટલના રૂમનું ભાડું.
શું કવર નહીં થાય? (સાવચેતી)
એ સમજવું પણ ખૂબ જરૂરી છે કે આયુષ કવરના નામે તમે કઈ વસ્તુઓનો ક્લેમ કરી શકતા નથી:
-
પ્રાઇવેટ ક્લિનિક: કોઈ નાના પ્રાઈવેટ ક્લિનિક કે એવા સેન્ટરમાં સારવાર જે સરકાર દ્વારા માન્ય નથી.
-
ડે કેર ટ્રીટમેન્ટ: દાખલ થયા વગર કરવામાં આવતી નાની-મોટી સારવાર.
-
બહારના લોકોનો ખર્ચ: સારવાર દરમિયાન દર્દી સાથે આવતા-જતા સંબંધીઓનો રહેવા-જમવાનો ખર્ચ.
-
ઓપીડી (OPD): માત્ર ડોક્ટરને બતાવીને દવા લેવી અને પાછા આવી જવું (જો તમારી પોલિસીમાં અલગથી OPD કવર ન હોય તો).
-
બ્યુટી અને વેલનેસ: આયુર્વેદિક મસાજ કે બ્યુટી ટ્રીટમેન્ટ, જે બીમારીની સારવાર સાથે સંબંધિત નથી, તેને કવર કરવામાં આવશે નહીં.

