હાઈ બ્લડ પ્રેશર માટે આવી ગયું રામબાણ ઈન્જેક્શન, હાર્ટ એટેક અને સ્ટ્રોકનું જોખમ ઘટશે.
વિશ્વભરમાં અંદાજે ૧.૪ અબજ લોકો હાઈ બ્લડ પ્રેશરની સમસ્યાથી પીડાય છે. ભારતમાં પણ આ આંકડો ચિંતાજનક સ્તરે પહોંચ્યો છે. હાઈ બ્લડ પ્રેશરને કારણે હાર્ટ એટેક, બ્રેઈન સ્ટ્રોક અને કિડની ફેલ્યોર જેવી ગંભીર સમસ્યાઓ સર્જાય છે. અત્યાર સુધી ડોક્ટરો સલાહ આપતા હતા કે જો એકવાર બીપીની દવા શરૂ થાય, તો તે આજીવન લેવી પડે છે. પરંતુ ‘ધ લેન્સેટ’ (The Lancet) જર્નલમાં પ્રકાશિત થયેલા તાજેતરના અહેવાલે આ માન્યતા બદલી નાખી છે.
શું છે આ નવું ઇન્જેક્શન?
રોશ (Roche) અને અલનીલમ ફાર્માસ્યુટિકલ્સ દ્વારા સંયુક્ત રીતે વિકસાવવામાં આવેલી જિલેબેસિરન (Zilebesiran) નામની દવા અત્યારે ક્લિનિકલ ટ્રાયલના અંતિમ તબક્કામાં છે. આ કોઈ સામાન્ય દવા નથી, પરંતુ અત્યાધુનિક RNA ટેકનોલોજી પર આધારિત સારવાર છે. નિષ્ણાતોના મતે, આ ઇન્જેક્શનની અસર એટલી લાંબી છે કે દર્દીએ વર્ષમાં માત્ર બે જ વાર તેને લેવું પડશે.
કેવી રીતે કરે છે કામ?
આપણા શરીરમાં બ્લડ પ્રેશર વધવા પાછળ લિવર (યકૃત) માં ઉત્પન્ન થતું Angiotensinogen નામનું પ્રોટીન મુખ્ય જવાબદાર હોય છે. જિલેબેસિરન ઇન્જેક્શન સીધું લિવર પર અસર કરે છે અને આ પ્રોટીનના ઉત્પાદનને ઘટાડે છે. જ્યારે આ પ્રોટીનનું સ્તર ઘટે છે, ત્યારે રક્તવાહિનીઓ પરનું દબાણ આપોઆપ ઓછું થઈ જાય છે અને બ્લડ પ્રેશર લાંબા સમય સુધી ૧૪૦/૯૦ mm Hg ના જોખમી સ્તરથી નીચે રહે છે.
‘પિલ ફેટિગ’ માંથી મળશે મુક્તિ
હાઈ બ્લડ પ્રેશરના દર્દીઓમાં સૌથી મોટી સમસ્યા ‘ગોળીઓનો થાક’ છે. ઘણા દર્દીઓ દરરોજ દવા લેવાનું ભૂલી જાય છે અથવા કંટાળીને દવા અધવચ્ચે છોડી દે છે, જે જીવલેણ સાબિત થઈ શકે છે. આ નવું ઇન્જેક્શન નીચે મુજબના ફાયદા આપશે:
ચોકસાઈ: દરરોજ દવા યાદ રાખવાની જરૂર નહીં રહે.
સતત નિયંત્રણ: લોહીમાં દવાનું સ્તર ૨૪ કલાક એકસમાન જળવાઈ રહેશે, જે રાત્રિ દરમિયાન વધતા બીપીના જોખમને ઘટાડશે.
સ્થિરતા: એક ઇન્જેક્શનની અસર સળંગ ૬ મહિના સુધી રહે છે.
ભારત માટે કેટલું આશાસ્પદ?
ભારતમાં હાઈપરટેન્શનના લાખો દર્દીઓ છે, પરંતુ તેમાંથી માત્ર ૧૫-૨૦% લોકોનું જ બ્લડ પ્રેશર નિયંત્રણમાં રહે છે. આ ઇન્જેક્શન ભારત જેવા દેશો માટે ગેમ-ચેન્જર સાબિત થઈ શકે છે. જોકે, નિષ્ણાતો સાવચેતી પણ આપી રહ્યા છે. આ દવાની કિંમત શરૂઆતમાં ઊંચી હોઈ શકે છે. વળી, લાંબા ગાળાના ડેટા હજુ એકઠા કરવામાં આવી રહ્યા છે જેથી તેની સુરક્ષાની સંપૂર્ણ ખાતરી કરી શકાય.
તબીબી સલાહ:
ભલે આ ઇન્જેક્શન ભવિષ્યની આશા છે, પરંતુ હાલમાં જે દર્દીઓ બ્લડ પ્રેશરની દવા લઈ રહ્યા છે તેમણે ડોક્ટરની સલાહ વિના પોતાની ગોળીઓ બંધ ન કરવી જોઈએ. સ્વસ્થ જીવનશૈલી, ઓછું મીઠું અને નિયમિત વ્યાયામ હજુ પણ બ્લડ પ્રેશર નિયંત્રિત કરવાના પાયાના રસ્તા છે.

