મધ્ય પૂર્વ યુદ્ધમાં ચીની મિસાઈલોનું કનેક્શન? ઈરાની હુમલા અને CM-302 મિસાઈલ પાછળનું સંપૂર્ણ સત્ય
મધ્ય પૂર્વમાં યુદ્ધના ચોથા દિવસે સ્થિતિ વધુ જટિલ બની છે. અમેરિકા અને ઈઝરાયેલના સંયુક્ત હુમલાના જવાબમાં ઈરાને જે રીતે અમેરિકન લશ્કરી ઠેકાણાઓ અને નૌકાદળના જહાજોને નિશાન બનાવ્યા છે, તેણે પશ્ચિમી દેશોના સંરક્ષણ નિષ્ણાતોને ચોંકાવી દીધા છે. અત્યારે સૌથી મોટી ચર્ચા ચીનની CM-302 સુપરસોનિક એન્ટી-શિપ મિસાઈલ વિશે થઈ રહી છે. અહેવાલો મુજબ, ઈરાન આ ચીની ટેકનોલોજીનો ઉપયોગ કરીને અમેરિકન નૌકાદળને પડકાર આપી રહ્યું છે.
શું છે CM-302 મિસાઈલનો વિવાદ?
તાજેતરમાં ચીનના રાજ્ય મીડિયાએ એવા અહેવાલો આપ્યા હતા કે ઈરાની મિસાઈલોએ અમેરિકન વિમાનોને તોડી પાડ્યા છે અને નૌકાદળના જહાજોને ભારે નુકસાન પહોંચાડ્યું છે. સંરક્ષણ વિશ્લેષકોનું માનવું છે કે ઈરાન પાસે જે અદ્યતન મિસાઈલ ટેકનોલોજી જોવા મળી રહી છે, તે ચીનની CM-302 સુપરસોનિક એન્ટી-શિપ મિસાઈલ હોઈ શકે છે. આ મિસાઈલ તેની અત્યંત ઝડપ અને સચોટતા માટે જાણીતી છે, જે કોઈપણ આધુનિક જહાજને પળવારમાં સમુદ્રમાં ડૂબાડી શકે છે.
એવા દાવા કરવામાં આવી રહ્યા છે કે અમેરિકા-ઈઝરાયેલના હુમલાના થોડા સમય પહેલા જ ચીન અને ઈરાન વચ્ચે આ મિસાઈલોના વેચાણ અંગેનો સોદો લગભગ અંતિમ તબક્કે હતો. જો આ સાચું હોય, તો તે તાજેતરના વર્ષોમાં ચીને ઈરાનને આપેલી સૌથી મોટી સૈન્ય સહાય ગણાશે.
ચીનનો સત્તાવાર ઈનકાર: “અમે જવાબદાર દેશ છીએ”
આ ગંભીર આરોપો વચ્ચે ચીનના વિદેશ મંત્રાલયે મૌન તોડ્યું છે. પ્રવક્તા માઓ નિંગે પત્રકાર પરિષદમાં સ્પષ્ટતા કરતા જણાવ્યું હતું કે, “ચીન અને ઈરાન વચ્ચેના મિસાઈલ સોદાના સમાચારો સંપૂર્ણપણે ખોટા અને પાયાવિહોણા છે. ચીન એક જવાબદાર રાષ્ટ્ર છે અને આંતરરાષ્ટ્રીય જવાબદારીઓ તેમજ શસ્ત્ર નિયંત્રણના નિયમોનું ચુસ્તપણે પાલન કરે છે.” ચીને આ અહેવાલોને ‘અફવા’ ગણાવીને ફગાવી દીધા છે અને તમામ પક્ષોને તણાવ ઓછો કરવા વિનંતી કરી છે.
અમેરિકન નૌકાદળ અને ઈરાની જળસીમા પર તણાવ
બીજી તરફ, અમેરિકાએ ઈરાની જળસીમા નજીક પોતાના શક્તિશાળી વિમાનવાહક જહાજો (Aircraft Carriers) તૈનાત કર્યા છે. જો ઈરાન પાસે ખરેખર ચીન નિર્મિત લાંબા અંતરની એન્ટી-શિપ મિસાઈલો હોય, તો અમેરિકન જહાજો માટે તે મોટું જોખમ સાબિત થઈ શકે છે. ચીન અને ઈરાન વચ્ચેના ગાઢ આર્થિક સંબંધો, ખાસ કરીને તેલનો પુરવઠો, આ શંકાઓને વધુ બળ આપે છે.
ટ્રમ્પની ચીન મુલાકાત પર લટકતી તલવાર
આ આંતરરાષ્ટ્રીય ગરમાવો એવા સમયે આવ્યો છે જ્યારે અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ ૩૧ માર્ચે બેઈજિંગની મુલાકાતે જવાના છે. જોકે, વેનેઝુએલાના નેતા નિકોલસ માદુરોની ધરપકડ અને આયાતુલ્લા ખામેનીની હત્યા પર ચીને જે રીતે સંતુલિત અને નરમ પ્રતિક્રિયા આપી છે, તે દર્શાવે છે કે બેઈજિંગ અત્યારે સીધા સંઘર્ષમાં ઉતરવા માંગતું નથી. ચીની વિદેશ મંત્રાલયે કહ્યું છે કે બંને દેશોના નેતાઓ વચ્ચે સંપર્ક ચાલુ છે, પરંતુ વર્તમાન યુદ્ધની સ્થિતિ જોતા આ મુલાકાત થશે કે કેમ તે મોટો પ્રશ્ન છે.
જ્યોતિષીય અને ભૌગોલિક ગણતરી મુજબ, ઈરાન પાસે પોતાની સ્વદેશી મિસાઈલ ટેકનોલોજી (જેમ કે ફાતેહ અને ઝીલઝાલ) પણ મજબૂત છે, જે ઘણીવાર ચીની કે રશિયન ડિઝાઈન પર આધારિત હોય છે. તેથી, ભલે ચીન સીધી રીતે મિસાઈલ આપવાનો ઈનકાર કરે, પરંતુ ટેકનોલોજીના આદાન-પ્રદાનની શક્યતા નકારી શકાતી નથી.
મધ્ય પૂર્વનું આ યુદ્ધ હવે વૈશ્વિક શક્તિ પ્રદર્શનનું કેન્દ્ર બની ગયું છે. ચીન ભલે શાંતિની વાતો કરે, પરંતુ તેની વ્યૂહાત્મક ભાગીદારી ઈરાન સાથે અતૂટ છે. જો ઈરાન અમેરિકાને ટક્કર આપી રહ્યું છે, તો તેની પાછળ ક્યાંકને ક્યાંક ચીની ‘ડ્રેગન’નો ટેકો હોવાની આશંકા વિશ્વભરના નિષ્ણાતો સેવી રહ્યા છે.
