તમારા શરીરને અંદરથી સાફ રાખશે આ મસાલા છાશ, જાણો બનાવવાની રીત
ઉનાળાની ઋતુ આવતાની સાથે જ કાળઝાળ ગરમી અને પરસેવો આપણા શરીરની ઉર્જા શોષવા લાગે છે. આવી સ્થિતિમાં તરસ છીપાવવા માટે આપણે અવારનવાર કોલ્ડ ડ્રિંક્સ કે પેકેટ બંધ જ્યુસનો સહારો લઈએ છીએ, જે સ્વાદમાં સારા હોઈ શકે છે પણ સ્વાસ્થ્ય માટે હાનિકારક છે. જો તમે આ ઉનાળામાં તમારી જાતને હાઇડ્રેટેડ રાખવાની સાથે પાચનશક્તિ વધારવા માંગતા હોવ, તો ‘મસાલા છાશ’થી શ્રેષ્ઠ બીજું કંઈ હોઈ શકે નહીં.
દહીં અને શેકેલા જીરાના મેલથી બનેલી આ છાશ માત્ર એક પરંપરાગત ભારતીય પીણું નથી, પરંતુ આયુર્વેદમાં તેને ‘અમૃત’ સમાન માનવામાં આવે છે. ચાલો જાણીએ મસાલા છાશ બનાવવાની રીત, તેના ફાયદા અને કેટલીક ખાસ ટિપ્સ.
મસાલા છાશની સામગ્રી
ઘરે બજાર કરતા પણ શુદ્ધ છાશ બનાવવા માટે તમારે ખૂબ જ સામાન્ય વસ્તુઓની જરૂર પડશે:
-
દહીં: 1 કપ (તાજું અને ઠંડુ દહીં શ્રેષ્ઠ છે)
-
પાણી: 2 થી 3 કપ (તમારી જરૂરિયાત મુજબ)
-
શેકેલું જીરું પાવડર: ½ નાની ચમચી
-
સંચળ (કાળું મીઠું): ¼ નાની ચમચી (પાચન માટે ઉત્તમ)
-
મીઠું: સ્વાદ મુજબ
-
તાજી કોથમીર: ઝીણી સમારેલી
-
ફુદીનાના પાન: 4-5 નંગ
-
આદુ (વૈકલ્પિક): અડધો ઇંચનો ટુકડો, છીણેલો
-
લીલા મરચાં (વૈકલ્પિક): ઝીણા સમારેલા
-
બરફના ટુકડા: જરૂર મુજબ
મસાલા છાશ બનાવવાની રીત
સ્ટેપ 1: દહીંને વલોવવું
સૌ પ્રથમ એક મોટા વાસણમાં દહીં લો. જેરણી (Hand Blender) અથવા વલોણાની મદદથી દહીંને ત્યાં સુધી વલોવો જ્યાં સુધી તે એકદમ મુલાયમ ન થઈ જાય અને તેમાં કોઈ ગઠ્ઠા ન રહે.
સ્ટેપ 2: પાણી ઉમેરવું
હવે વલોવેલા દહીંમાં ઠંડુ પાણી ઉમેરો. ધ્યાન રાખવું કે છાશ બહુ ઘટ્ટ કે બહુ પાતળી ન હોવી જોઈએ. પરંપરાગત રીતે તેને થોડી પાતળી રાખવામાં આવે છે જેથી તે પીવામાં હલકી રહે.
સ્ટેપ 3: મસાલા ઉમેરવા
તૈયાર મિશ્રણમાં શેકેલું જીરું પાવડર, સંચળ અને સાદું મીઠું ઉમેરો. જો તમે તેને વધુ ગુણકારી બનાવવા માંગતા હોવ, તો થોડું છીણેલું આદુ પણ ઉમેરી શકો છો. આદુ પેટમાં ગેસની સમસ્યામાં રાહત આપે છે.
સ્ટેપ 4: ગાર્નિશિંગ
હવે તેમાં ઝીણી સમારેલી કોથમીર અને હાથથી તોડીને ફુદીનાના પાન નાખો. ફુદીનાના પાનને કાપવાને બદલે સહેજ મસળીને નાખવાથી તેની સુગંધ વધુ સારી આવે છે.
સ્ટેપ 5: સર્વ કરો
તમારી તાજી મસાલા છાશ તૈયાર છે! તેને કાચના ગ્લાસમાં કાઢો, ઉપરથી થોડું શેકેલું જીરું છાંટો અને બરફના ટુકડા નાખીને ઠંડી-ઠંડી સર્વ કરો.
મસાલા છાશ પીવાના ફાયદા
-
શ્રેષ્ઠ હાઇડ્રેશન: છાશમાં ભરપૂર ઇલેક્ટ્રોલાઇટ્સ અને પાણી હોય છે, જે શરીરમાં ભેજ જાળવી રાખે છે અને લૂ થી બચાવે છે.
-
પાચનમાં સુધારો: દહીંમાં રહેલા પ્રોબાયોટિક્સ (સ્વસ્થ બેક્ટેરિયા) પેટ માટે વરદાન છે. જીરું અને આદુ પાચનતંત્રને સક્રિય કરે છે.
-
એસિડિટીમાં રાહત: તીખું ભોજન ખાધા પછી થતી બળતરાને ઠંડી છાશ તરત શાંત કરે છે.
-
વજન ઘટાડવામાં મદદરૂપ: કોલ્ડ ડ્રિંક્સની સરખામણીમાં છાશમાં કેલરી અને ફેટ ખૂબ ઓછી હોય છે.
-
હાડકાંની મજબૂતી: છાશમાં કેલ્શિયમ અને વિટામિન-B12 સારી માત્રામાં હોય છે, જે હાડકાં માટે જરૂરી છે.
-
ડિટોક્સિફિકેશન: તે શરીરમાંથી ઝેરી તત્વોને બહાર કાઢવામાં મદદ કરે છે.
ખાસ ટિપ્સ
-
તાજું જીરું: બજારના પાવડરને બદલે ઘરે તવા પર જીરું શેકીને તેને અધકચરું પીસીને વાપરો, સ્વાદ બમણો થઈ જશે.
-
માટીનું વાસણ: જો શક્ય હોય તો છાશને માટીના વાસણમાં બનાવીને રાખો. માટીની સોડમ છાશના સ્વાદને ચાર ગણો વધારી દેશે.
-
વઘારેલી છાશ: જો તમને કંઈક નવું ટ્રાય કરવું હોય, તો રઈ, મીઠો લીમડો અને સૂકા લાલ મરચાનો વઘાર કરીને છાશમાં ઉમેરો.
મસાલા છાશ એક એવો દેશી વિકલ્પ છે જે સસ્તો પણ છે અને ગુણોથી ભરપૂર પણ. તો હવે જ્યારે પણ ગરમી લાગે, ત્યારે કોઈ સોફ્ટ ડ્રિંક પીવાને બદલે માત્ર 5 મિનિટમાં આ જાદુઈ ડ્રિંક તૈયાર કરો અને સ્વસ્થ રહો!
