ચોમાસાની વિદાય ટાણે જ આકાશી આફત: દેશના ૨૨ રાજ્યોમાં મુશળધાર વરસાદ અને ઝડપી વાવાઝોડાની IMD ની ગંભીર ચેતવણી
ભારતીય હવામાન વિભાગ (IMD) એ દેશના વિવિધ ભાગો માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ હવામાન બુલેટિન જાહેર કર્યું છે. ચોમાસાની સત્તાવાર વિદાયની પ્રક્રિયા વચ્ચે હવામાન પેટર્નમાં આવેલા અચાનક ફેરફારોને કારણે સમગ્ર દેશમાં ફરી એકવાર વરસાદી સિસ્ટમ સક્રિય થઈ છે. હવામાન વિભાગની તાજેતરની આગાહી મુજબ, ઉત્તર પ્રદેશ, બિહાર, દિલ્હી અને રાજસ્થાન સહિત દેશના ૨૨ થી વધુ રાજ્યોમાં ભારે વરસાદ, કરાપાત અને તીવ્ર વાવાઝોડાની આકરી ચેતવણી જારી કરવામાં આવી છે.
આ સમયગાળા દરમિયાન ૬૫ થી ૭૦ કિલોમીટર પ્રતિ કલાકની ઝડપે વિનાશક પવન ફૂંકાવાની શક્યતા છે, જેનાથી કાચા મકાનો, મોટા વૃક્ષો અને વીજળીના થાંભલાઓને નુકસાન પહોંચી શકે છે.
વાવાઝોડા અને વરસાદી સિસ્ટમ પાછળનું મુખ્ય કારણ
હવામાન વિજ્ઞાનીઓના જણાવ્યા અનુસાર, ઉત્તર-પશ્ચિમ ઉત્તર પ્રદેશ અને તેને અડીને આવેલા વિસ્તારોમાં નીચલા ઉષ્ણકટિબંધીય ક્ષેત્રમાં એક મજબૂત ઉપરી-હવા ચક્રવાતી પરિભ્રમણ (Cyclonic Circulation) સર્જાયું છે. આ સાથે જ બંગાળની ખાડીમાંથી આવતા ભેજયુક્ત પવનોને કારણે પૂર્વીય અને મધ્ય ભારતમાં હવામાન વધુ આક્રમક બન્યું છે.
દરિયાકાંઠાના વિસ્તારોમાં ભારે પવન ફૂંકાવાની શક્યતા હોવાથી માછીમારોને દરિયો ન ખેડવાની સલાહ આપવામાં આવી છે. પહાડી રાજ્યો જેવા કે હિમાચલ પ્રદેશ, ઉત્તરાખંડ અને જમ્મુ-કાશ્મીરમાં વરસાદના કારણે ભૂસ્ખલન (Landslides) નું જોખમ પણ વધી ગયું છે.
ઉત્તર અને મધ્ય ભારતના રાજ્યોમાં વાવાઝોડાની સ્થિતિ
રાજધાની દિલ્હીમાં દિવસ દરમિયાન ૨૦ થી ૩૦ કિમીની ઝડપે પવન ફૂંકાવા સાથે હળવાથી મધ્યમ વરસાદની શક્યતા છે, જેનાથી મહત્તમ તાપમાન ૩૩ ડિગ્રી સેલ્સિયસ આસપાસ રહેશે અને તાપમાનમાં ૨ થી ૩ ડિગ્રીનો ઘટાડો નોંધાશે.
ઉત્તર પ્રદેશમાં મીરઠ, ગાઝિયાબાદ, આગ્રા, કાનપુર, ગોરખપુર, લખનૌ અને બરેલી સહિતના અનેક જિલ્લાઓમાં ભારે પવન સાથે મુશળધાર વરસાદનું ઓરેન્જ એલર્ટ જારી કરાયું છે.
રાજસ્થાનના જયપુર, બિકાનેર, અજમેર અને ઉદયપુર જેવા વિસ્તારોમાં ૭૦ થી ૮૦ કિલોમીટરની ઝડપે ધૂળની આંધી સાથે તોફાની વરસાદ પડી શકે છે.
મધ્ય પ્રદેશના ભોપાલ, ઇન્દોર, ઉજ્જૈન અને વિદિશામાં તેમજ છત્તીસગઢના રાયપુર અને કોરબા ક્ષેત્રમાં પણ વીજળીના કડાકા-ભડાકા સાથે વરસાદી ઝાપટાં પડવાની શક્યતા છે.
પૂર્વીય અને પહાડી રાજ્યોમાં એલર્ટ
બિહારના પટના, ગયા, સિવાન, દરભંગા અને પૂર્ણિયા જેવા જિલ્લાઓમાં મધ્યમથી ભારે વરસાદની શક્યતા દર્શાવવામાં આવી છે. લોકોને વીજળી પડવાના જોખમ સામે સાવચેત રહેવા અને બિનજરૂરી બહાર ન નીકળવાની તબીબી અને સરકારી સલાહ અપાઈ છે.
ઝારખંડના રાંચી, જમશેદપુર અને ધનબાદ તેમજ પશ્ચિમ બંગાળના કોલકાતા, નાદિયા અને દુર્ગાપુરમાં ૫૦ થી ૬૦ કિમીની ઝડપે ફૂંકાતા પવનો સાથે ભારે વરસાદનો સામનો કરવો પડી શકે છે.
ઉત્તરાખંડના દેહરાદૂન, નૈનિતાલ અને ઋષિકેશ તથા હિમાચલના કુલ્લુ, મંડી અને મનાલીમાં પહાડી રસ્તાઓ પર મુસાફરી કરતા પ્રવાસીઓને અત્યંત સતર્ક રહેવાની અપીલ કરવામાં આવી છે.
આ અણધાર્યા તોફાની વરસાદથી ઉભા પાકને નુકસાન થવાની ભીતિ હોવાથી હવામાન વિભાગે ખેડૂતોને લણણી કરેલા પાકને સુરક્ષિત સ્થળે ખસેડવાની મહત્વપૂર્ણ માર્ગદર્શિકા પણ જાહેર કરી છે.
