શું તમારું પીએફ એકાઉન્ટ ઈનઓપરેટિવ થઈ ગયું છે? ₹1,000 થી વધુ રકમ ઉપાડવા માટે ફોલો કરો આ સરળ સ્ટેપ્સ
નોકરીયાત વર્ગ માટે પીએફ (PF) એટલે કે ભવિષ્ય નિધિ એ નિવૃત્તિ પછીની સૌથી મોટી મૂડી છે. પરંતુ ઘણીવાર નોકરી બદલતી વખતે અથવા જૂના એકાઉન્ટ તરફ ધ્યાન ન આપવાને કારણે પીએફ એકાઉન્ટ ‘નિષ્ક્રિય’ (Inoperative) થઈ જાય છે. જો તમારા આવા જૂના પીએફ એકાઉન્ટમાં ₹1,000 થી વધુ રકમ જમા છે, તો તે આપમેળે તમારા બેંક ખાતામાં જમા થશે નહીં. કર્મચારી ભવિષ્ય નિધિ સંગઠન (EPFO) ના નવા નિયમો મુજબ, આવા ખાતામાંથી નાણાં ઉપાડવા માટે તેને ફરીથી એક્ટિવ કરવું અને વેરિફિકેશન કરાવવું અનિવાર્ય છે.
નિષ્ક્રિય પીએફ એકાઉન્ટ: ક્યારે અને કેમ થાય છે?
સામાન્ય રીતે જો પીએફ એકાઉન્ટમાં ૩૬ મહિના (૩ વર્ષ) સુધી કોઈ નવું યોગદાન જમા ન થાય, તો તેને ‘નિષ્ક્રિય’ અથવા ‘ઈનઓપરેટિવ’ માનવામાં આવે છે. જોકે, નિવૃત્તિ પછી પણ જો રકમ ઉપાડવામાં ન આવે તો તેના પર વ્યાજ મળતું રહે છે, પરંતુ જો સભ્યની ઉંમર ૫૮ વર્ષથી વધુ થઈ જાય અને રકમ ન ઉપાડવામાં આવે, તો તે ખાતું નિષ્ક્રિય શ્રેણીમાં જાય છે.
સૌથી મહત્વની વાત એ છે કે, જો તમારા ખાતામાં ₹1,000 થી વધુ રકમ છે, તો EPFO તેને સુરક્ષાના કારણોસર બ્લોક કરી શકે છે જેથી કોઈ છેતરપિંડી ન થાય. આ પૈસા ઉપાડવા માટે તમારે તમારા યુનિવર્સલ એકાઉન્ટ નંબર (UAN) ને ફરીથી સક્રિય કરવો પડે છે અને જે-તે સંસ્થા સાથે વાત કરીને KYC પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરવી પડે છે.
પૈસા ઉપાડવા માટેના સરળ સ્ટેપ્સ અને KYC ની ભૂમિકા
જો તમારું પીએફ ખાતું નિષ્ક્રિય થઈ ગયું હોય, તો ગભરાવાની જરૂર નથી. તમે નીચે મુજબની પ્રક્રિયા અનુસરીને તમારા રોકાયેલા નાણાં મેળવી શકો છો:
-
UAN એક્ટિવેશન: સૌથી પહેલા EPFO ના મેમ્બર પોર્ટલ પર જઈને જુઓ કે તમારો UAN એક્ટિવ છે કે નહીં. જો ન હોય, તો આધાર લિંક્ડ મોબાઈલ નંબર દ્વારા તેને એક્ટિવ કરો.
-
KYC અપડેટ: તમારા ખાતામાં આધાર કાર્ડ, પાન કાર્ડ અને બેંક એકાઉન્ટની વિગતો વેરિફાય થયેલી હોવી જોઈએ. જો તમારી બેંક બદલાઈ ગઈ હોય, તો નવી બેંકની વિગતો અને IFSC કોડ અપડેટ કરો.
-
ઓનલાઈન ક્લેમ: એકવાર KYC મંજૂર થઈ જાય પછી, ‘Online Services’ ટેબમાં જઈને ‘Claim (Form-31, 19, 10C & 10D)’ પર ક્લિક કરો. અહીં તમારે તમારો બેંક એકાઉન્ટ નંબર વેરિફાય કરવાનો રહેશે.
-
ડિજિટલ હસ્તાક્ષર: જો તમારું એકાઉન્ટ ઘણું જૂનું હોય, તો તમારે તમારી જૂની કંપની અથવા વર્તમાન એમ્પ્લોયર પાસેથી ડિજિટલ હસ્તાક્ષર દ્વારા ક્લેમ મંજૂર કરાવવો પડી શકે છે.
આધાર અને બેંક એકાઉન્ટ લિંકિંગનું મહત્વ
નિષ્ક્રિય ખાતામાંથી પૈસા ઉપાડવામાં સૌથી મોટી અડચણ ખોટી બેંક વિગતો અથવા આધાર લિંક ન હોવું તે છે. EPFO હવે સીધા તમારા બેંક ખાતામાં પૈસા ટ્રાન્સફર કરે છે, તેથી ખાતરી કરો કે બેંક ખાતામાં તમારું નામ પીએફ રેકોર્ડ મુજબ જ હોય. જો નામમાં સહેજ પણ તફાવત હશે, તો તમારો ક્લેમ રિજેક્ટ થઈ શકે છે.
જો તમે ઓનલાઈન પ્રક્રિયામાં મુશ્કેલી અનુભવતા હોવ, તો તમે નજીકની EPFO ઓફિસમાં જઈને ‘ફિઝિકલ ક્લેમ’ ફોર્મ પણ ભરી શકો છો. પરંતુ યાદ રાખો કે ઓનલાઈન પ્રક્રિયા વધુ ઝડપી અને પારદર્શક છે. પીએફના નાણાં એ તમારી મહેનતની કમાણી છે, તેને નિષ્ક્રિય ખાતામાં છોડી દેવાને બદલે વહેલી તકે વ્યાજ સાથે ઉપાડી લેવા અથવા તમારા વર્તમાન સક્રિય ખાતામાં ટ્રાન્સફર કરી લેવા જોઈએ.
