રોજની દાળ ખાઈને કંટાળ્યા છો? તો ટ્રાય કરો પૌષ્ટિક અને ટેસ્ટી મેથી અને ચણાની દાળનું શાક
કડાકાની ઠંડીમાં જ્યારે કંઈક ગરમાગરમ અને પૌષ્ટિક ખાવાની ઈચ્છા થાય, ત્યારે મેથીના પાન અને ચણાની દાળનું મિશ્રણ શ્રેષ્ઠ સાબિત થાય છે. મેથીની હળવી કડવાશ અને ચણાની દાળનો સોડમદાર સ્વાદ મળીને એક એવી વાનગી બનાવે છે, જે માત્ર તમારી ભૂખ જ નથી મટાડતી પણ શરીરને જરૂરી ગરમાવો પણ આપે છે. અવારનવાર આપણે મેથીના પરોઠા કે શાક બનાવીએ છીએ, પરંતુ ‘મેથી ચણાની દાળ’ એક એવી ડિશ છે જે સાદા જમણને પણ શાહી બનાવી દે છે. ચાલો જાણીએ તેને બનાવવાની સરળ રીત અને તેના ફાયદાઓ વિશે.
મેથી ચણાની દાળ બનાવવા માટે જરૂરી સામગ્રી
મેથી ચણાની દાળ બનાવવા માટે જરૂરી સામગ્રીઆ વાનગી બનાવવા માટે તમારે ખૂબ જ સાધારણ સામગ્રીની જરૂર પડશે જે દરેક ભારતીય રસોડામાં સરળતાથી ઉપલબ્ધ હોય છે:
-
મુખ્ય સામગ્રી: ૧ કપ ચણાની દાળ (પલાળેલી), ૧ કપ તાજી મેથી (ઝીણી સમારેલી).
-
વઘાર માટે: ૨-૩ મોટી ચમચી શુદ્ધ દેશી ઘી, ૧ નાની ચમચી જીરું, ૧ તમાલપત્ર, ૧ સૂકું લાલ મરચું, ચપટી હિંગ.
-
મસાલા અને શાકભાજી: ૧ ઝીણી સમારેલી ડુંગળી, ૧ ઝીણું સમારેલું ટામેટું, ૫-૬ લસણની કળી (ઝીણી સમારેલી), ૧ ચમચી છીણેલું આદુ.
-
પાવડર મસાલા: અડધી નાની ચમચી હળદર, ૧ નાની ચમચી ધાણાજીરું પાવડર, લાલ મરચું પાવડર (સ્વાદ મુજબ), અડધી નાની ચમચી ગરમ મસાલો અને સ્વાદ મુજબ મીઠું.
-
સજાવટ માટે: તાજી ઝીણી સમારેલી કોથમીર અને એક ચમચી વધારાનું ઘી.
બનાવવાની રીત: સ્ટેપ-બાય-સ્ટેપ ગાઈડ
સ્ટેપ ૧: દાળ બાફવી
સૌ પ્રથમ ચણાની દાળને સાફ કરીને ધોઈ લો અને તેને લગભગ ૨૦ મિનિટ માટે પાણીમાં પલાળી રાખો. પલાળવાથી દાળ જલ્દી ચઢે છે અને તેનો સ્વાદ પણ વધે છે. હવે કુકરમાં દાળ, હળદર, મીઠું અને પૂરતું પાણી નાખીને ૫-૬ સીટી વાગે ત્યાં સુધી બાફી લો. ધ્યાન રાખવું કે દાળ બફાઈ જાય પણ સાવ ગળી ન જાય, તેના દાણા થોડા આખા દેખાવા જોઈએ.
સ્ટેપ ૨: સુગંધિત વઘાર તૈયાર કરવો
એક કડાઈમાં દેશી ઘી ગરમ કરો. તેલ કરતા ઘીમાં બનેલી દાળનો સ્વાદ વધુ સારો આવે છે. હવે તેમાં જીરું, તમાલપત્ર, સૂકું લાલ મરચું અને હિંગ નાખો. જ્યારે જીરું તતડવા લાગે, ત્યારે તેમાં ઝીણું સમારેલું લસણ, આદુ અને ડુંગળી નાખો. ડુંગળી ગુલાબી રંગની થાય ત્યાં સુધી સાંતળો.
સ્ટેપ ૩: મેથી અને ટામેટાનો વઘાર
હવે તેમાં ઝીણી સમારેલી તાજી મેથી નાખો. મેથીને ડુંગળી સાથે ૨-૩ મિનિટ સુધી સાંતળો જેથી તેની કડવાશ ઓછી થઈ જાય. ત્યારબાદ તેમાં ઝીણા સમારેલા ટામેટા અને બધા સૂકા મસાલા (ધાણાજીરું, લાલ મરચું) નાખો. થોડું પાણી છાંટો જેથી મસાલા બળે નહીં અને ટામેટા નરમ થાય ત્યાં સુધી પકાવો.
સ્ટેપ ૪: દાળનું મિશ્રણ
જ્યારે મસાલો ઘી છોડવા લાગે, ત્યારે તેમાં બાફેલી ચણાની દાળ નાખી દો. જો દાળ વધુ ઘટ્ટ લાગે તો જરૂર મુજબ ગરમ પાણી ઉમેરો. હવે તેને ધીમા તાપે ૫ મિનિટ સુધી ચઢવા દો જેથી મસાલા અને મેથીનો સ્વાદ દાળમાં બરાબર ભળી જાય. અંતમાં ગરમ મસાલો નાખીને બરાબર હલાવી લો.
પીરસવાની ટિપ્સ અને સ્વાદ વધારવાના નુસ્ખા
-
દાળ તૈયાર થયા પછી તેની ઉપર એક ચમચી દેશી ઘી અને કોથમીર ભભરાવો.
-
તેને તમે ગરમાગરમ બાજરીના રોટલા, મકાઈના રોટલા અથવા ભાત સાથે પીરસો.
-
જો તમારે વધુ લસણીયો સ્વાદ જોઈતો હોય, તો ઉપરથી લસણ અને લાલ મરચાનો બીજો વધારો (તડકો) પણ કરી શકો છો.
નિષ્કર્ષ
મેથી ચણાની દાળ માત્ર સ્વાદમાં જ લાજવાબ નથી, પણ આયર્ન અને પ્રોટીનથી ભરપૂર એક સ્વાસ્થ્યવર્ધક વિકલ્પ પણ છે. તે શિયાળાના આળસભર્યા દિવસોમાં તમને શક્તિ આપે છે અને પાચન માટે પણ સારી માનવામાં આવે છે. તો આ વખતે તમારા રોજિંદા લંચ કે ડિનરમાં આ રેસીપી ચોક્કસ ટ્રાય કરજો.
