મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમાર સામે ‘જનતા મહાભિયોગ’ લાવવાની તૈયારીમાં ઈન્ડિયા ગઠબંધન: ખડગે રજૂ કરશે પ્રસ્તાવ
દેશના રાજકારણમાં હાલમાં એક અત્યંત રોમાંચક અને ગરમાગરમ માહોલ જોવા મળી રહ્યો છે. વિપક્ષી પક્ષોના ગઠબંધન ‘ઈન્ડિયા’ (INDIA Bloc) દ્વારા ચૂંટણી પંચ અને મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનરની કામગીરી સામે મોરચો ખોલવામાં આવ્યો છે. મળતી માહિતી મુજબ, મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમાર વિરુદ્ધ એક પ્રતીકાત્મક “જનતા મહાભિયોગ” (Public Impeachment) પ્રસ્તાવ લાવવાની તૈયારીઓ જોરશોરથી ચાલી રહી છે. આ ખાસ અભિયાન હેઠળ વિપક્ષ દ્વારા એક પ્રતીકાત્મક મોક સંસદ (Mock Parliament) નું પણ આયોજન કરવામાં આવ્યું છે, જેમાં કોંગ્રેસ સહિત વિવિધ વિપક્ષી દળોના દિગ્ગજ નેતાઓ ભાગ લેશે.
વિવાદનું મૂળ કારણ અને પૃષ્ઠભૂમિ
છેલ્લા કેટલાક સમયથી દેશમાં મતદાર યાદીઓના સ્પેશિયલ ઇન્ટેન્સિવ રિવિઝન (SIR) ની પ્રક્રિયા અને તેમાં કથિત અનિયમિતતાઓને લઈને ભારે રાજકીય ઘમાસાણ મચેલું છે. વિપક્ષી પક્ષો સતત એવો દાવો કરી રહ્યા છે કે ચૂંટણી પ્રક્રિયામાં પારદર્શિતાનો અભાવ છે અને મત ચોરીના ગંભીર આરોપો પણ લગાવવામાં આવી રહ્યા છે. આ મુદ્દે અસંતોષ વ્યક્ત કરતા કોંગ્રેસ અને અન્ય વિપક્ષી પક્ષોએ મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમારના રાજીનામાની માંગ પણ કરી છે.
જ્યારે વિરોધ પ્રદર્શન કરવા માટે અન્ય જાહેર સ્થળોએ પરવાનગી મેળવવામાં મુશ્કેલીઓ ઊભી થઈ, ત્યારે વિપક્ષી નેતાઓએ પોતાની રણનીતિ બદલીને એક અલગ જ માર્ગ અપનાવ્યો છે. કોંગ્રેસના રાષ્ટ્રીય અધ્યક્ષ મલ્લિકાર્જુન ખડગેના નિવાસસ્થાને મળેલી ઉચ્ચસ્તરીય બેઠકમાં આ પ્રતીકાત્મક “લોકોના મહાભિયોગ” ની રૂપરેખાને આખરી ઓપ આપવામાં આવ્યો હતો.
કાર્યક્રમની રૂપરેખા અને નેતાઓની ભૂમિકાઓ
આ આગામી પ્રતીકાત્મક કાર્યક્રમનું સંચાલન અને આયોજન ખૂબ જ વ્યવસ્થિત રીતે કરવામાં આવી રહ્યું છે. કોંગ્રેસના મહાસચિવ જયરામ રમેશ દ્વારા સ્પષ્ટ કરવામાં આવ્યું છે કે વિવિધ સ્થળોએ પરવાનગી ન મળવાના કારણે આ કાર્યક્રમ શુક્રવારે બપોરે ૩:૩૦ વાગ્યે મલ્લિકાર્જુન ખડગેના અધિકૃત નિવાસસ્થાન, ૧૦ રાજાજી માર્ગ ખાતે યોજાશે.
આ કાર્યક્રમની અધ્યક્ષતા દેશના ભૂતપૂર્વ લોકસભા સ્પીકર મીરા કુમાર સંભાળશે, જે તેની સંસદીય અને કાનૂની ગરિમાને જાળવી રાખવામાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવશે. કાર્યક્રમની શરૂઆતમાં કોંગ્રેસ પ્રમુખ મલ્લિકાર્જુન ખડગે ખુદ મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર જ્ઞાનેશ કુમાર વિરુદ્ધ મહાભિયોગનો પ્રસ્તાવ સત્તાવાર રીતે રજૂ કરશે. ત્યારબાદ ‘ઈન્ડિયા’ ગઠબંધનમાં સામેલ વિવિધ પક્ષોના પ્રતિનિધિઓ અને નેતાઓ આ પ્રસ્તાવ પર પોતપોતાના મંતવ્યો અને વિચારો રજૂ કરશે. આ સમગ્ર પ્રતીકાત્મક ચર્ચાના અંતે લોકસભામાં વિરોધ પક્ષના નેતા રાહુલ ગાંધી દ્વારા સમાપન ભાષણ આપવામાં આવશે, જેમાં વિપક્ષી ગઠબંધનનો સૂર અને આગામી રણનીતિ સ્પષ્ટ કરવામાં આવશે.
સંસદીય લોકશાહી અને પ્રતીકાત્મક વિરોધ
ભારતીય સંસદીય ઇતિહાસમાં આ પ્રકારના પ્રતીકાત્મક વિરોધો સરકાર અને સ્વતંત્ર સંસ્થાઓનું ધ્યાન ખેંચવા માટે યોજાતા હોય છે. બંધારણીય સંસ્થાઓની નિષ્પક્ષતા અને વિશ્વસનિયતા જાળવી રાખવી એ લોકશાહીનો મુખ્ય પાયો છે. વિપક્ષનું માનવું છે કે ચૂંટણી પંચ જેવી મહત્વપૂર્ણ સંસ્થા સામે જો સવાલો ઉભા થતા હોય, તો તેની પારદર્શક તપાસ થવી જોઈએ.
આ મોક સંસદ અને જનતા મહાભિયોગ દ્વારા વિપક્ષ માત્ર રાજકીય દબાણ જ ઊભું નથી કરી રહ્યું, પરંતુ જનતા વચ્ચે પણ આ મુદ્દાને લઈ જવા માટે પ્રયાસ કરી રહ્યું છે. આગામી દિવસોમાં આ વિરોધ પ્રદર્શન ભારતીય રાજકારણમાં કેવા પ્રકારના તરંગો પેદા કરે છે અને ચૂંટણી પંચ તરફથી તેના પર શું પ્રતિક્રિયા આવે છે, તે જોવું અત્યંત રસપ્રદ રહેશે.
