જોતા જ મોઢામાં પાણી આવી જાય તેવી ચટાકેદાર ‘કડાઈ કઠલ’: ઓછાં તેલમાં બનાવો આ ખાસ સીક્રેટ રીતથી
ઉનાળાની શરૂઆત થતાં જ બજારમાં ફણસ (કઠલ) દેખાવા લાગે છે. માંસાહારી વાનગીઓને ટક્કર આપે તેવો સ્વાદ ધરાવતું ફણસ જો યોગ્ય રીતે બનાવવામાં આવે, તો તે ઘરના દરેક સભ્યનું ફેવરિટ બની શકે છે. ઘણા લોકોને ફરિયાદ હોય છે કે ફણસની સબ્જી બનાવવા માટે તેલનો ઉપયોગ વધુ કરવો પડે છે, પરંતુ આજે અમે તમારી સાથે એક એવી ટ્રીક શેર કરવા જઈ રહ્યા છીએ જેનાથી તમે ખૂબ જ ઓછાં તેલમાં એકદમ મસાલેદાર અને લિજ્જતદાર ‘કડાઈ કઠલ’ બનાવી શકશો.
આ રેસીપીની સૌથી ખાસ વાત તેમાં વપરાતો તાજો અને હોમમેઇડ મસાલો છે. તો ચાલો, ફટાફટ નોંધી લો આ ખાસ રેસીપી.
પગલું ૧: કડાઈ કઠલનો ખાસ ‘સીક્રેટ મસાલો’
કોઈપણ ‘કડાઈ’ વાનગીનો અસલી સ્વાદ તેના મસાલામાં છુપાયેલો હોય છે. આ માટે બજારના તૈયાર મસાલા વાપરવાને બદલે ઘરે જ તાજો મસાલો તૈયાર કરો.
- સૌ પ્રથમ એક કડાઈને ધીમા તાપે ગરમ કરો.
- તેમાં ૧ ચમચી જીરું, ૩-૪ નાની લીલી એલચી, ૧ ચમચી આખા ધાણા, ૮-૧૦ કાળા મરી, ૨ સૂકા લાલ મરચાં અને ૧ તમાલપત્ર ઉમેરો.
- આ મસાલામાં અડધી ચમચી મીઠું ઉમેરી તેને હળવું શેકી લો. મીઠું ઉમેરવાથી મસાલા સમાન રીતે શેકાય છે અને તે બળતા નથી.
- મસાલામાંથી સુગંધ આવવા લાગે એટલે ગેસ બંધ કરી તેને ઠંડા થવા દો.
- ત્યારબાદ મિક્સરમાં તેને સહેજ કરકરો (દરદરો) પીસી લો. આ મસાલો તમારી સબ્જીને એક અલગ જ લેવલ પર લઈ જશે.
પગલું ૨: ફણસને ફ્રાય કરવાની ખાસ રીત
સામાન્ય રીતે ફણસને ડીપ ફ્રાય કરવામાં આવે છે, પરંતુ હેલ્ધી ટચ આપવા માટે આપણે તેને શેલો ફ્રાય કરીશું.
- કડાઈમાં જરૂર મુજબ સરસવનું તેલ (Mustard Oil) લો. તેલ ગરમ થાય એટલે તેને કડાઈની ચારે બાજુ ફેલાવી દો. આમ કરવાથી કઢાઈમાં એક કુદરતી ‘નોન-સ્ટિક’ પડ બની જશે, જેથી ફણસ તળિયે ચોંટશે નહીં.
- હવે તેમાં અડધો કિલો સમારેલું ફણસ ઉમેરો.
- ઉપરથી થોડું મીઠું અને હળદર ઉમેરી તેને મધ્યમ તાપે સાંતળો. ફણસનો રંગ હળવો બદામી (બ્રાઉન) થાય ત્યાં સુધી તેને પકાવો. આ રીતે કરવાથી ફણસ અંદરથી નરમ અને બહારથી સરસ રંધાઈ જશે.
પગલું ૩: ગ્રેવી અને શાકભાજીનું મિશ્રણ
જ્યારે ફણસ સરસ રીતે સંતળાઈ જાય, ત્યારે તેમાં ગ્રેવી માટેની તૈયારી શરૂ કરો.
- ૫ મધ્યમ કદના ટામેટાંના મોટા ટુકડા કરી ફણસમાં ઉમેરો.
- સાથે જ કાશ્મીરી લાલ મરચું અને સ્વાદ મુજબ મીઠું નાખો. (યાદ રાખજો કે મસાલામાં પણ મીઠું છે, એટલે સાચવીને ઉમેરવું).
- કડાઈને ઢાંકીને ધીમા તાપે ટામેટાં ગળી જાય ત્યાં સુધી ચઢવા દો. વચ્ચે-વચ્ચે હલાવતા રહેવું.
- આ દરમિયાન ૧ નંગ કેપ્સિકમ (શિમલા મરચું) અને ૧ ડુંગળીને મોટા ચોરસ ટુકડામાં (પડવાળી) કાપી લો. સાથે જ ૩ લીલા મરચાં પણ લાંબા કાપી લો.
- હવે ફણસમાં ૨ ચમચી ધાણાજીરું પાવડર, ૧ ચમચી લાલ મરચું પાવડર અને ૧ ચમચી કિચન કિંગ મસાલો ઉમેરો.
પગલું ૪: દહીંનો તડકો અને અંતિમ ફિનિશિંગ
હવે વારો છે સબ્જીને ક્રીમી અને રિચ ટેક્સચર આપવાનો.
- કડાઈમાં અડધો કપ તાજું અને ઘટ્ટ દહીં ઉમેરો. દહીં ઉમેરતી વખતે ગેસની આંચ એકદમ ધીમી રાખવી અથવા બંધ કરી દેવી જેથી દહીં ફાટી ન જાય.
- દહીંની સાથે થોડો ગરમ મસાલો પણ ઉમેરો. બધું બરાબર મિક્સ થઈ જાય એટલે તેમાં અગાઉથી સમારેલી ડુંગળી, કેપ્સિકમ અને આપણે તૈયાર કરેલો ‘ખાસ કડાઈ મસાલો’ ઉમેરો.
- સ્વાદને બેલેન્સ કરવા માટે આદુની લાંબી ચીરીઓ (જ્યુલિયન્સ) અને થોડું ગરમ પાણી ઉમેરો.
- ફરીથી કડાઈને ઢાંકીને ૫ મિનિટ સુધી પકાવો જેથી બધા મસાલા ફણસની અંદર સુધી ઉતરી જાય.
પીરસવાની રીત
છેલ્લે, સબ્જી પર બાકી બચેલો થોડો કડાઈ મસાલો અને પુષ્કળ પ્રમાણમાં ઝીણી સમારેલી કોથમીર ભભરાવો. તૈયાર છે તમારી ગરમાગરમ, મસાલેદાર અને જીભના ચટકા ભરી દે તેવી કડાઈ કઠલ.
તમે આ શાકને ગરમાગરમ પરાઠા, તંદૂરી રોટલી કે પછી સાદા ભાત સાથે સર્વ કરી શકો છો. આ રીતે બનાવેલું ફણસનું શાક એટલું સ્વાદિષ્ટ બને છે કે લોકો આંગળા ચાટતા રહી જશે અને વિશ્વાસ જ નહીં કરે કે આટલા ઓછાં તેલમાં બન્યું છે!
રસોઈ ટિપ: જો તમે ડુંગળી-લસણ ન ખાતા હોવ, તો ડુંગળી સ્કીપ કરી શકો છો, તેમ છતાં ટામેટાં અને દહીંની ગ્રેવીથી સ્વાદ અદભૂત આવશે.

