પ્રદૂષણ વિરુદ્ધ મોટું અભિયાન! શું તમારી પાસે પણ છે આ જૂનું વાહન? તો જાણી લો આ શાનદાર ફાયદો!
ગુજરાત સરકારે પ્રદૂષણ નિયંત્રણની દિશામાં અને વાહનવ્યવહાર ક્ષેત્રે એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ અને ક્રાંતિકારી પગલું ભર્યું છે. રાજ્યમાં વર્ષો જૂના અને પર્યાવરણને નુકસાન કરતા વાહનોને સ્ક્રૅપિંગ તરફ વાળવા તેમજ વાહનમાલિકોને આર્થિક રીતે પ્રોત્સાહિત કરવા માટે એક મોટી જાહેરાત કરવામાં આવી છે. આ નવા નિર્ણય મુજબ, જો કોઈ નાગરિક કે વાહનમાલિક તેમનું પાત્ર જૂનું વાહન અધિકૃત રીતે સ્ક્રૅપ કરાવશે, તો તેમને મળતા ‘સર્ટિફિકેટ ઓફ ડિપોઝિટ’ (COD) ના આધારે નવા વાહનની નોંધણી વખતે મોટર વ્હીકલ ટેક્સમાં સીધી ૫૦ ટકા સુધીની જંગી રાહત આપવામાં આવશે.
મુખ્યમંત્રી અને મંત્રીમંડળના માર્ગદર્શન હેઠળ લેવાયેલો લોકઉપયોગી નિર્ણય
મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્રભાઈ પટેલના સક્ષમ માર્ગદર્શન તેમજ નાયબ મુખ્યમંત્રી હર્ષ સંઘવી અને વાહન વ્યવહાર રાજ્ય મંત્રી પ્રવીણભાઈ માળીના નેતૃત્વ હેઠળ લેવાયેલા આ નિર્ણયોનો મૂળ હેતુ રાજ્યમાંથી પ્રદૂષણનું પ્રમાણ ઘટાડવાનો અને લોકોને નવા તથા સુરક્ષિત વાહનો તરફ વળવા માટે પ્રેરિત કરવાનો છે. આ યોજનાનો સીધો અર્થ એ છે કે જૂનું વાહન સ્ક્રૅપ કરાવ્યા પછી જે સર્ટિફિકેટ ઓફ ડિપોઝિટ (COD) મળશે, તેનો ઉપયોગ નવા વાહનની ખરીદી વખતે ટેક્સ રાહત મેળવવા માટે થઈ શકશે. આનાથી વર્ષો જૂના વાહનો ધરાવતા સામાન્ય નાગરિકો અને ટ્રાન્સપોર્ટરો માટે નવું વાહન ખરીદવાનો આર્થિક માર્ગ ઘણો સરળ બની જશે.
કયા વાહનોને મળશે આ યોજનાનો લાભ?
બંદરો અને વાહન-વ્યવહાર વિભાગ દ્વારા તાજેતરમાં બહાર પાડવામાં આવેલા સત્તાવાર જાહેરનામા મુજબ, આ યોજના હેઠળ ચોક્કસ જૂના ઉત્સર્જન ધોરણો (Emission Standards) ધરાવતા વાહનોને આવરી લેવામાં આવ્યા છે.
BS-I અને તેનાથી જૂના વાહનો: માસ એમિશન સ્ટાન્ડર્ડ્સ ભારત સ્ટેજ-૧ (BS-I) અને તેનાથી પણ અગાઉના ધોરણો પ્રમાણે ઉત્પાદિત થયેલા તમામ ટ્રાન્સપોર્ટ તથા નૉન-ટ્રાન્સપોર્ટ વાહનો આ જોગવાઈ હેઠળ લાભ મેળવી શકશે.
ભારે અને મધ્યમ વાહનો: આ ઉપરાંત, BS-II ધોરણ પ્રમાણે ઉત્પાદિત થતા તમામ મધ્યમ અને ભારે માલવાહક મોટર વાહનો તેમજ તમામ મધ્યમ અને ભારે પૅસેન્જર મોટર વાહનો માટે પણ આ ટેક્સ કન્સેશનની વિશેષ જોગવાઈ રાખવામાં આવી છે.
આમ, જૂની ટેક્નોલોજીવાળા અને વધુ પ્રદૂષણ ફેલાવતા વાહનોને રસ્તા પરથી હટાવવા માટે આ એક ઉત્તમ આર્થિક તક સાબિત થશે.
સ્ક્રૅપિંગ બાદ સર્ટિફિકેટ ઓફ ડિપોઝિટ (COD) બનશે ટેક્સ રાહતનો આધાર
આ આખી પ્રક્રિયામાં સર્ટિફિકેટ ઓફ ડિપોઝિટ (COD) સૌથી મહત્વપૂર્ણ કડી સાબિત થશે. જ્યારે કોઈ વાહનમાલિક પોતાનું પાત્ર જૂનું વાહન સરકાર દ્વારા માન્યૃત અધિકૃત સ્ક્રૅપિંગ સેન્ટરમાં જઈને સ્ક્રૅપ કરાવશે, ત્યારે તેમને આ સર્ટિફિકેટ આપવામાં આવશે. આ સર્ટિફિકેટ જ્યારે નવા વાહનની નોંધણી વખતે આરટીઓ (RTO) માં રજૂ કરવામાં આવશે, ત્યારે નિયમોનુસાર મોટર વ્હીકલ ટેક્સમાં મોટો ઘટાડો કરવામાં આવશે.
ખાસ કરીને કોમર્શિયલ વાહનો (જેમ કે ટ્રક, ટેમ્પો કે બસ) ચલાવતા માલિકો માટે આ યોજના ખૂબ જ ફાયદાકારક સાબિત થશે, કારણ કે ભારે વાહનો પર લાગતો ટેક્સ ઘણો મોટો હોય છે અને તેમાં ૫૦ ટકા સુધીની રાહત તેમને મોટો આર્થિક ટેકો પૂરો પાડશે.
૩૧ માર્ચ, ૨૦૨૭ સુધી જ અમલમાં રહેશે આ સમયમર્યાદા
સરકાર દ્વારા આ યોજના માટે એક નિશ્ચિત સમયમર્યાદા પણ નક્કી કરવામાં આવી છે. જે વાહનમાલિકો ૩૧ માર્ચ, ૨૦૨૭ સુધીમાં પોતાના જૂના વાહનોને સ્ક્રૅપ કરાવીને સંબંધિત COD મેળવી લેશે, તેમને જ આ ટેક્સ કન્સેશનનો લાભ મળશે. આથી, પાત્ર વાહનના માલિકોએ સમયમર્યાદા ધ્યાનમાં રાખીને વહેલી તકે સ્ક્રૅપિંગની પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરવી જાગૃતિનું કામ બનશે.
આ ઉપરાંત, સરકાર દ્વારા એક સ્પષ્ટતા પણ કરવામાં આવી છે કે જો કોઈ એક જ સ્ક્રૅપ વાહન સામે અગાઉથી જ COD ના આધારે ટેક્સ કન્સેશનનો લાભ લઈ લેવામાં આવ્યો હોય, તો તે જ વાહન સામે ફરીથી આ જોગવાઈનો લાભ મળશે નહીં. એટલે કે દરેક સ્ક્રૅપ વાહન માત્ર એક જ નવા વાહનની ખરીદી માટે ટેક્સ રાહત મેળવવા માટે માન્ય રહેશે.
