સમોસા અને કચોરીનો સ્વાદ થશે બમણો, ઘર પર જ મિનિટોમાં તૈયાર કરો બજાર જેવી પરફેક્ટ ઇમલી ચટણી!
સમોસા, કચોરી, દહીં વડા અથવા તો ક્રિસ્પી બટાટાની ટિક્કીનું નામ સાંભળતા જ મોંમાં પાણી આવી જાય છે. પરંતુ જરા વિચારો, જો આ મનપસંદ સ્નેક્સ સાથે એક સરસ ખાટી-મીઠી આંબલીની ચટણી મળી જાય, તો સ્વાદ ખરેખર બમણો થઈ જાય છે. ઘણીવાર તો એવું થાય છે કે ઘરમાં જમવાનું સાદું બન્યું હોય, પરંતુ સાથે આ ચટણી મળી જાય તો આખું ભોજન જ ખાસ બની જાય છે.
બજારમાં મળતી આંબલીની ચટણીનો સ્વાદ તો સારો હોય જ છે, પરંતુ શું તમે જાણો છો કે તેને ઘરે સ્વચ્છ અને સરળ રીતે બનાવવી ખૂબ જ સહેલી છે? તેને બનાવવા માટે કોઈ મોંઘી સામગ્રીની જરૂર પડતી નથી, પરંતુ ઘરની જ કેટલીક સામાન્ય ચીજોથી તે ઝટપટ તૈયાર થઈ જાય છે. ચાલો જાણીએ બજાર જેવી પરફેક્ટ ખાટી-મીઠી આંબલીની ચટણી બનાવવાની સૌથી સરળ રેસિપી.
આંબલીની ચટણી બનાવવા માટે જરૂરી સામગ્રી
આંબલી: ૧૦૦ ગ્રામ (બીજ વગરની અથવા સાફ કરેલી)
ગોળ: ૧૦૦ થી ૧૫૦ ગ્રામ (તમારા સ્વાદ મુજબ ઓછો કે વધુ કરી શકો છો)
પાણી: ૨ થી ૩ કપ
શેકેલા જીરા પાવડર: ૧ નાની ચમચી
લાલ મરચાં પાવડર: અડધી નાની ચમચી
સંચળ (કાળું મીઠું): અડધી નાની ચમચી
સુંઠ પાવડર: અડધી નાની ચમચી (આ સંપૂર્ણપણે વૈકલ્પિક છે, પણ તેનાથી સ્વાદ ખૂબ સરસ આવે છે)
ઘરે આંબલીની ચટણી બનાવવાની સ્ટેપ-બાય-સ્ટેપ રીત
સ્ટેપ ૧: આંબલીને પલાળવી
સૌ પ્રથમ, આમલીને સારી રીતે સાફ કરી લો જેથી તેમાં કોઈ કચરો ન રહે. તેને એક વાટકામાં મૂકો અને હુંફાળા પાણીમાં લગભગ ૨૦ થી ૩૦ મિનિટ માટે પલાળી રાખો. આમ કરવાથી આમલી સંપૂર્ણપણે નરમ થઈ જશે, જેનાથી તેનો પલ્પ (ગર્ભ) કાઢવો સરળ બનશે.
સ્ટેપ ૨: પલ્પ અલગ કરવો
જ્યારે આંબલી સરસ રીતે પલળી જાય, ત્યારે હાથની મદદથી તેને પાણીમાં સારી રીતે મસળી લો. હવે એક મોટી છાણણી લો અને આ મિશ્રણને ગાળીને ગાઢો પલ્પ એક વાસણમાં અલગ કરી લો. ધ્યાન રાખો કે ચટણીમાં આંબલીના કઠણ રેસા કે બીજ બિલકુલ ન રહેવા જોઈએ, નહિતર ખાતી વખતે મોંમાં આવશે જે સારા નહીં લાગે. જો જરૂર લાગે, તો છાણણીમાં થોડું વધુ પાણી નાખીને બધો રસ સારી રીતે કાઢી લો.
સ્ટેપ ૩: ગોળ અને મસાલા સાથે પકાવવું
હવે એક પેન અથવા કઢાઈમાં આંબલીનો આ બધો પલ્પ નાખીને ગેસ પર મધ્યમ આંચ પર ગરમ કરવા માટે મૂકો. જેવું તેમાં હળવું ઉભરો આવે, તેમાં ગોળના ટુકડા નાખી દો. ધીમી આંચ પર તેને સતત હલાવતા રહો જેથી ગોળ સારી રીતે ઓગળી જાય.
સ્ટેપ 4: મસાલા મલાવવા
જ્યારે ગોળ સંપૂર્ણપણે ઓગળી જાય, ત્યારે તેમાં સંચળ (કાળું મીઠું), સાદું મીઠું, લાલ મરચાં પાવડર અને શેકેલો જીરા પાવડર નાખી દો. જો તમને લારીવાળી ચાટ જેવો સોંધો સ્વાદ ગમે છે, તો આ સ્ટેજ પર સુંઠ પાવડર પણ ઉમેરી શકો છો. આ બધા મસાલાઓને ચટણીમાં સારી રીતે મિક્સ કરી લો.
સ્ટેપ ૫: કન્સિસ્ટન્સી (ઘાટ ૧પપણું) સેટ કરવું
આ મિશ્રણને ધીમી આંચ પર લગભગ 8 થી 12 મિનિટ સુધી પકાવવા દો. વચ્ચે-વચ્ચે ચમચીથી હલાવતા રહો જેથી ચટણી વાસણના તળિયે ચોંટે નહીં. જ્યારે ચટણી હકી ગાઢી થવા લાગે, ત્યારે ગેસ બંધ કરી દો. એક વાતનું હંમેશા ધ્યાન રાખો કે ગરમ અવસ્થામાં ચટણી થોડી પાતળી લાગી શકે છે, પરંતુ ઠંડી થયા પછી તે વધુ ગાઢી થઈ જાય છે. તેથી તેને ખૂબ વધારે ગાઢી થાય ત્યાં સુધી બિલકુલ ન પકાવો.
સર્વ કરવા અને લાંબા સમય સુધી સંગ્રહ કરવાની ટિપ્સ
સર્વ કરવાની રીત: ચટણીને સંપૂર્ણપણે ઠંડી થઈ જવા દો. ત્યારબાદ તેને સમोસા, પકોડા, કચોરી, દહીં વડા અથવા બટાટાની ટિક્કી સાથે સર્વ કરો. તમે ઈચ્છો તો તેનો ઉપયોગ ચાટ અને ભેળપૂરીમાં પણ કરી શકો છો.
સ્વાદનું સંતુલન: જો તમને ચાખતી વખતે ચટણી વધુ ખાટી લાગે, તો થોડો વધુ ગોળ મલાવીને થોડીવાર પકાવી લો. વળી, જો તે વધુ મીઠી થઈ જાય, તો થોડો ખટાસવાળો આંબલીનો પલ્પ ઉમેરી શકાય છે.
સ્ટોરેજ (How to Store): આ આંબલીની ચટણીને મહિનાઓ સુધી સુરક્ષિત રાખવા માટે તેને સંપૂર્ણપણે ઠંડી કરી લો. ત્યારબાદ તેને સાફ, સૂકા અને એરટાઇટ કાચના કન્ટેનરમાં ભરીને ફ્રિજમાં મૂકી દો. ફ્રિજમાંથી કાઢતી વખતે હંમેશા સાફ અને સૂકી ચમચીનો જ ઉપયોગ કરો, જેથી ચટણી લાંબા સમય સુધી તાજી અને સુરક્ષિત રહે.
