તહેવારોની મોસમમાં ખાંડની અછત નહીં સર્જાય, ઔદ્યોગિક ગ્રાહકો માટે સંગ્રહ ક્ષમતા વધી
આગામી તહેવારોની મોસમને ધ્યાનમાં રાખીને ભારત સરકારે દેશના ખાંડ બજાર અને ઔદ્યોગિક ક્ષેત્ર માટે એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ અને રાહતરૂપ નિર્ણય લીધો છે. કેન્દ્ર સરકારે મોટા જથ્થાબંધ ખાંડ ગ્રાહકો અને ઔદ્યોગિક એકમો માટે ખાંડની સ્ટોક સંગ્રહ મર્યાદા (Stock Limit) ૧૫ દિવસથી વધારીને ૩૦ દિવસ કરવાનો નિર્ણય કર્યો છે. તહેવારો દરમિયાન મીઠાઈઓ, પ્રોસેસ્ડ ફૂડ અને બેકરી પ્રોડક્ટ્સની માંગમાં મોટો ઉછાળો આવતો હોય છે. આ સ્થિતિમાં બજારમાં ખાંડનો પુરવઠો સરળતાથી જળવાઈ રહે અને અછત ન સર્જાય તે હેતુથી આ મહત્વનું કદમ ઉઠાવાયું છે.
જોકે, સરકારે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે આ વધારાનો સ્ટોક રાખવા માટે વેપારીઓ અને ઉદ્યોગોએ કેટલીક ચોક્કસ શરતોનું પાલન કરવું પડશે.
માત્ર આયાતી ખાંડ પર જ મળશે વધારાના સ્ટોકનો લાભ
ખાદ્ય અને જાહેર વિતરણ મંત્રાલય દ્વારા આપવામાં આવેલી માહિતી અનુસાર, જે ઔદ્યોગિક ગ્રાહકો દર મહિને ૧૦ ટનથી વધુ ખાંડનો ઉપયોગ પ્રોડક્શન અથવા પ્રોસેસિંગ માટે કરે છે, તેઓ જ આ ૩૦ દિવસના સંગ્રહ નિયમનો લાભ લઈ શકશે.
અહીં સરકારે એક મુખ્ય શરત મૂકી છે. અગાઉથી નક્કી કરાયેલી ૧૫ દિવસની મર્યાદાથી વધુ જે પણ ૧૫ દિવસનો વધારાનો સ્ટોક રાખવામાં આવે, તે ફક્ત આયાત કરાયેલી (Imported) ખાંડનો જ હોવો જોઈએ. આ માટે ટેરિફ રેટ ક્વોટા (TRQ) અથવા એડવાન્સ ક્લિયરન્સ સ્કીમ (AAS) હેઠળ આયાત થયેલી ખાંડનો ઉપયોગ કરવાનો રહેશે. સ્થાનિક ઓપન માર્કેટમાંથી ખરીદવામાં આવતી ખાંડ માટે તો હજુ પણ ૧૫ દિવસની જ વપરાશ મર્યાદા લાગુ રહેશે. નોંધનીય છે કે સરકારે TRQ હેઠળ અગાઉથી જ ૧ મિલિયન ટન ખાંડની આયાતને લીલી ઝંડી આપી દીધી છે, જેથી સ્થાનિક બજાર પર કોઈ દબાણ ન આવે.
ઓનલાઈન પોર્ટલ પર દર શુક્રવારે આપવી પડશે સ્ટોકની વિગતો
સંગ્રહખોરી અને કૃત્રિમ અછત રોકવા માટે સરકારે ડિજિટલ મોનિટરિંગ સિસ્ટમ મજબૂત કરી છે. નવા નિયમો મુજબ, તમામ મોટા જથ્થાબંધ ગ્રાહકો અને ઉદ્યોગોએ દર શુક્રવારે ખાદ્ય મંત્રાલયના સત્તાવાર ઓનલાઈન પોર્ટલ પર પોતાના ગોડાઉનમાં પડેલા ખાંડના કુલ જથ્થાની સચોટ માહિતી અપલોડ કરવાની રહેશે.
આ નિર્ણય લેતા પહેલાં સરકારે દેશના અગ્રણી જથ્થાબંધ ગ્રાહકો અને ઔદ્યોગિક પ્રતિનિધિઓ સાથે વિસ્તૃત ચર્ચા-વિચારણા કરી હતી. વેપારીઓએ તહેવારોની સિઝનમાં સપ્લાય ચેઇન ખોરવાય નહીં તે માટે સંગ્રહ મર્યાદા વધારવા અને આયાતકારો પાસેથી સીધી ખરીદી કરવાની છૂટ આપવા વિનંતી કરી હતી, જેને સરકારે મંજૂર કરી છે.
મિલ ભાવ ઘટ્યા: ગ્રાહકો સુધી સસ્તા ભાવનો લાભ પહોંચાડવા અપીલ
સરકારે ખાંડના છૂટક ભાવ અંગે પણ મહત્વના આંકડા રજૂ કર્યા છે. સરકારી ડેટા અનુસાર, શુગર મિલ સ્તરે ખાંડના જથ્થાબંધ ભાવમાં લગભગ ૨૫ ટકાનો નોંધપાત્ર ઘટાડો નોંધાયો છે. પરંતુ તેની સામે છૂટક બજારમાં ભાવ ઓગસ્ટ મહિનાના ₹૬૫ પ્રતિ કિલોના ઉચ્ચ સ્તરથી ઘટીને ₹૫૮.૫૦ પ્રતિ કિલો સુધી જ પહોંચ્યા છે, જે માત્ર ૧૦ ટકા જેટલો ઘટાડો દર્શાવે છે.
આ સ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને સરકારે જથ્થાબંધ વેપારીઓ, ડિસ્ટ્રીબ્યુટર્સ અને રિટેલરોને સખત અપીલ કરી છે કે મિલ સ્તરે ઘટેલા ભાવનો સીધો લાભ સામાન્ય ગ્રાહકો સુધી પહોંચાડવામાં આવે, જેથી તહેવારોમાં આમ આદમીના ખિસ્સા પર વધુ બોજ ન પડે.
શેરડીના ખેડૂતો માટે ₹૩૬૫ FRP જાહેર
એક તરફ ગ્રાહકો અને વેપારીઓ માટે નિર્ણયો લેવાયા છે, તો બીજી તરફ ખેડૂતોના હિતનું પણ ધ્યાન રાખવામાં આવ્યું છે. ૧ ઓક્ટોબર, ૨૦૨૬ થી શરૂ થઈ રહેલી નવી ખાંડ સિઝન માટે સરકારે શેરડીના ખેડૂતો માટે વાજબી અને લાભદાયી મૂલ્ય (FRP) પ્રતિ ક્વિન્ટલ ₹૩૬૫ નક્કી કર્યું છે. સરકાર સમગ્ર દેશમાં ખાંડની ઉપલબ્ધતા અને તેના ભાવો પર સતત વોચ રાખી રહી છે જેથી તહેવારોના દિવસોમાં બજારમાં સ્થિરતા જાળવી શકાય.
Tags: #SugarStockLimit #SugarPriceUpdate #FestivalSeasonRelief
